تعيين ديه در جنايات منجر به قطع نخاع

نخاع يكي از اعضاي مهم بدن است كه براثرِ جنايت، گاه آسيب مي‌بيند يا قطع مي‌شود. فقيهان و به‌تبع آنان، در قانون مجازات اسلامي، قطع كامل نخاع را موجب ديۀ كامل مي‌دانند. آنان، علاوه بر اجماع، به قاعدۀ ديۀ اعضاي زوج و فرد استناد نموده‌اند. با بررسي متون فقهي و نيز آناتومي بدن انسان ازحيث موضوع‌شناسي، به‌نظر مي‌رسد مستندات فقيهان، به‌ويژه تمسك به «قاعدۀ اعضاي فرد و زوج» با اشكال روبه‌روست: نخاع را نمي‌توان عضو واحدي در بدن به‌شمار آورد تا قطع آن را داراي ديۀ كامل دانست. اين مقاله ضمن بررسي ديدگاه فقيهان دربارۀ ديۀ قطع نخاع و بررسي دقيق ادلۀ آنها، به اين نتيجه مي‌رسد كه قطع نخاع اصولاً ديه ندارد بلكه داراي ارش است؛ ضمن آنكه ارشِ آن نيز در موارد مختلف، متفاوت است. بر اين اساس، بايد قانون مجازات اسلامي نيز تغيير يابد و اصلاح شود.