پيش‌بيني اختلالات رفتاري دروني‌سازي و بروني‌سازي در نوجوانان بر اساس ابعاد سرشت و منش

پژوهش حاضر با هدف پيش‌بيني اختلالات دروني‌سازي و بروني‌سازي بر اساس الگوهاي سرشت و منش مطرح شده توسط كلونينگر اجرا شد. كلونينگر با تأكيد بر پارامترهاي زيست‌شناسي يك چارچوب نظري محكم در باب شخصيت پديد آورده است كه هم شخصيت بهنجار و هم شخصيت نابهنجار را در بر مي‌گيرد. اين مدل شامل چهار بعد نوجويي، آسيب پرهيزي، وابستگي پاداش و پشتكار براي سرشت و سه بعد خودراهبردي، خودفراروي و همكاري براي منش است. بدين منظور 500 ‌دانش‌آموز دختر و پسر دبيرستاني با استفاده از روش نمونه‌گيري خوشه‌اي از دبيرستان‌هاي شهر محلات انتخاب و در اين پژوهش شركت كردند. ‌دانش‌آموزان به پرسشنامۀ مشكلات رفتاري آخنباخ(YSR) و پرسشنامۀ سرشت و منش كلونينگر(TCI)پاسخ دادند. داده‌ها با استفاده از نرم افزار AMOS و به روش معادلات ساختاري تحليل شد. نتايج نشان داد سرشت و منش در مجموع، 42‌% مشكلات دروني‌سازي و 36% مشكلات بروني‌سازي را تبيين مي‌كند. آسيب پرهيزي به‌صورت مثبت و پشتكار، خودراهبردي و همكاري به‌صورت منفي پيش‌بين مشكلات دروني‌سازي هستند. از سوي ديگر نوجويي به‌صورت مثبت و آسيب پرهيزي، پاداش وابستگي، خودراهبردي و همكاري به‌صورت منفي پيش‌بين مشكلات بروني‌سازي هستند. اين يافته‌ها مي‌توانند در سبب‌‌شناسي مشكلات رفتاري و نيز راهبردهاي پيشگيرانه به‌كار روند.