حوزه معنايي اسم و صفت در ساخت نوع ادبي عرفاني (حديقه سنايي)

نوع (genre) در اساس اشاره به سنخ (type)هاي ادبي دارد. درواقع مجموعه¬اي از قواعد انتزاعي است كه نويسندگان در خلق آثارشان خود را ملزم به رعايت آن مي¬دانند. از همين رو دسته¬اي از متون ادبي كه داراي شباهت¬هاي ساختاري، محتوايي، بلاغي و... هستند نيز نوع ادبي ناميده مي‌شوند. بخش عمده¬اي از عوامل موثّر در ايجاد نوع ادبي، مربوط به حوزه¬هاي معنايي است. در اين زمينه، واژگان در قالب اسم¬ها و صفات به¬صورت ساده، مشتق يا مركّب نقش اساسي¬اي در خلق نوع ادبي و تمايز ان¬ها با يكديگر دارند. يكي از انواع مهم در حوزه ادبيّات ايران، نوع عرفاني است. حديقةالحقيقه سنايي از جملة آثاري است كه در زيرمجموعه اين نوع قرار مي¬گيرد. ما در اين مقاله در پي آن هستيم كه ضمن بررسي 50 واژه در اين كتاب، نشان دهيم كه حوزه¬هاي معنايي (اسم و صفت) چگونه در ايجاد نوع عرفاني موثّرند. نتايج به¬دست آمده نشان مي‌دهد حوزه¬هاي معنايي غالب اين دسته از واژگان با توجه به مطالعات درزماني و هم¬زماني و هم¬چنين تغييراتي كه در دو سطح واژگاني و مفهومي آن¬ها پيدا مي¬شود، با بسامد بالا در خدمت نوع عرفاني قرار گرفته¬اند؛ چنانكه از اين ميان، سهم اسم¬هاي مكان، زمان و برخي واژگان ديگر كه ما از آن¬ها تحت عنوان واژگان خاص نام برده¬ايم، بيشتر است. اين پژوهش كاملا نوآورانه است و با نگاهي جديد از حيث كمّي و كيفي به توصيف دقيق متن مي¬پردازد.