نقد و بررسي تطبيقي شأن نزول آيه «إفك» با رويكردي تاريخي

مسئله «اِفك» به‌معناي بهتان و تهمت‌زدن است كه خداوند در سوره نور به آن پرداخته است. اين مقاله در نظر دارد تا با بررسي و نقد تطبيقي دلايل نظريه سه‌گانه، با نگاه به منابع تاريخي و تفسيري، به نظريه درست دست يابد. مفسران اهل‌تسنن بر اين باورند: آيه در شأن عايشه نازل شده است؛ البته برخي از مفسران شيعه نيز با آنان هم‌صدا شده‌اند. برخي ديگر از مفسران شيعه معتقدند: آيه در شأن ماريه قبطيه نازل شده است و برخي ديگر از مفسران شيعه نزول آيه را در شأن زني پاكدامن مي‌دانند. با نگاه به منابع تاريخي و بيان دلائل، ضمن قبول نظريه سوم، نشان خواهيم داد كه آيه در شأن هيچ‌يك از اين دو همسر پيامبر J نازل نشده است. متأسفانه بسياري از اظهارنظرها، متأثر از تعصبات مذهبي و نگاه سياسي است؛ تا آنجاكه برخي به‌دنبال مصادره كردن آيه در راستاي اغراض سياسي خود بوده‌اند.