تبيين و تحليل حكمت الهي در مهندسي تنزيلي توصيف قرآن در قرآن

نزول هر بخش از قرآن، با توجه به وضعيت، نياز و مواضع مثبت و منفي مخاطبان معاصر نزول در مكه و مدينه صورت مي‌گرفت. اسماء و صفاتي كه قرآن به خود نسبت مي‌دهد، بسته به عوامل مختلف، مانند نوع و سطح مخاطبان اول و اينكه آنان در چه مرحله‌اي از سير تحول و هدايت هستند، متنوع است. اين مقاله در پي كشف و تحليل حكمت الهي در كاربست عناوين قرآني در چهار نقطه عطف، در تاريخ تحول مخاطبان اوليه كلام­الله است. چنان‌كه قرآن در آغاز نزول، در مواجهه با شبهه­افكني مشركان براي ايجاد ترديد درباره حقانيت كلام­الله از جايگاه آسماني­اش و نزول آن به اراده خدا و به‌واسطه جبرئيل، با توصيفاتي متناسب دفاع مي‌نمايد، در ادامه مسير نيز با اوصافي كه حاكي از تناسب و توافق اين كلام با فطرت و دريافت‌هاي دروني افراد است و عناوين متناسب با هر مرحله از تحول، با ايشان سخن گفته مي‌شود.