ارزيابي پايداري ژئومورفولوژي شهري جهت برنامه‌ريزي و مديريت توسعه شهر (مطالعه موردي: يزد)

زمينه و هدف: عوارض و پديده‌هاي طبيعي در مكان گزيني، رشد و توسعه فيزيكي شهرها اثر قاطعي دارند. پديده‌هاي طبيعي گاه به‌عنوان عوامل مثبت و گاه به‌عنوان عوامل منفي و بازدارنده عمل مي‌كنند. هدف اصلي پژوهش حاضر، شناخت ويژگي‌هاي ژئومورفولوژيكي و تعيين پايداري ژئومورفولوژي شهر يزد با استفاده از مدل تحليل پوشش داده‌ها است. روش بررسي: براي نيل به اين اهداف، ابتدا شاخص‌هاي ژئومورفولوژيك مؤثر بر رشد شهر يزد در طي 30 سال (921363) كه شامل ارتفاع، شيب، جهت، زمين‌شناسي، مورفولوژي و واحد اراضي است شناسايي و سپس با استفاده پرسش نامه اهميت آن‌ها در توسعه شهر مشخص گرديد. در تطبيق بامطالعه حاضر، مدل تحليل پوششي دادها طرح گرديده و كارايي واحدها با استفاده از نرم‌افزار GAMS محاسبه و واحدهاي كارا شناخته شد. جهت تعيين كاراترين واحد از مدل اندرسون پترسون بهره گرفته شد. يافته‌ها: بر طبق مدل تحليل پوششي دادها در طي سال‌هاي موردمطالعه (921363)، حدود 16% توسعه شهر يزد كاملاً كارا است. به عبارتي سال‌هاي 1364، 1365، 1384، 1388 و 1392 همواره كارايي صد در صد داشته‌اند و موقعيت شهر يزد در سال 1365 بر اساس شاخص‌هاي ژئومورفولوژي به‌عنوان پايدارترين واحد شناخته شد و با توسعه غالب شهر يزد به سمت جنوب غربي، ميزان كارايي كاهش مي‌يابد. بحث و نتيجه گيري: نتايج تحقيق بيان گر آن است كه شاخص‌هاي شيب، رسوبات دشت دامنه‌اي و فضاهاي مناطق شهري بيش ترين اهميت را در توسعه شهر يزد دارا مي‌باشند