بررسي اشتراط تعهد بر عدم اقدام منافي با مورد وكالت بلاعزل

وكالت عقدي جايز و اذني است. در اين قرارداد موكل يا وكيل هر زمان كه بخواهند، مي‌توانند عقد را فسخ كنند. رسيدن به يك عقد پايدار و غيرمتزلزل امري است كه در سايۀ وكالت بلاعزل ممكن مي‌شود. اما در وكالت بلاعزل نيز موكل مي‌تواند عملي انجام دهد كه به انفساخ عقد وكالت منجر شود. مثلاً موكل مي‌تواند كالايي كه وكيل فروش دارد و نمي‌تواند او را عزل كند، خود به فروش اقدام كند كه در اين‌صورت عقد مزبور منفسخ مي‌شود. براي جلوگيري از اين اقدامِ موكل، شرط «عدم اقدام منافي با مورد وكالت از سوي موكل» به‌كار مي‌رود. مقالۀ پيش‌رو با هدف بررسي جواز اين شرط و با بهره‌گيري از روش تحليلي و توصيفي، به بحث دربارۀ شرط مذكور اختصاص دارد. دستاورد پژوهش حكايت از آن دارد كه شرط اسقاط حق اقدام منافي با مورد وكالت، از نظر مشهور فقها و حقوقدانان از قبيل حكم است و سلب آن جايز نيست؛ اما اگر شرط مذكور به‌صورت التزام به عدم اقدام منافي با مورد وكالت تبديل شود، بلااشكال است و همان نتيجه را خواهد داشت.