بررسي نمود ناقص در زبان كردي براساس دستور ساخت‌مدار نشانه‌محور

Investigation of Imperfect Aspect in Kurdish Dialect Based on Sign-base Construction Grammar

جستار حاضر، به توصيف و تبيين نمود ناقص در گويش كردي سوراني براساس دستور ساخت‌مدار نشانه‌محور پرداخته است. در نوشتار پيش رو ابتدا ساخت‌‌هاي ناقص‌ساز بررسي، سپس بازنمايي زماني آن‌ها در دستور ساخت‌مدار نشانه‌محور نشان داده شده است. بررسي‌ها نشان داد كه ساخت‌هاي ناقص‌ساز در گويش‌ سوراني شامل: ساخت‌هاي استمراري، كامل، عادتي و زمان حال هستند. هريك از اين ساخت‌ها به­نوعي سبب ناقص­ شدن رخدادها مي‌شوند؛ به اين صورت كه ساخت استمراري هنگامي‌كه بر رخدادهاي تحقّقي و فعّاليّتي اعمال مي‌شود، بر مرحلة مياني آن‌ها تمركز مي‌كند؛ امّا فاز مياني از مرحلة آغازي ِ افعال دستاوردي را برجسته مي‌سازد؛ همچنين اين ساخت افعال لمحه‌اي را به فعّاليّتي تكراري تبديل ساخته؛ سپس مراحل مياني آن‌ها را انتخاب مي‌كند. ساخت عادتي باعث مي‌شود كه تمام افعال ابتدا به فعّاليّتي تكراري تبديل شده و سپس مراحل مياني بين رخدادها را برجسته مي‌سازد؛ ازطرفي، ساخت كامل هنگام تركيب با موقعيت‌هاي واژگاني، فاز پاياني را انتخاب كرده و بدين طريق نمود رخدادها را به ناقص تبديل مي‌كند. زمان حال نيز در تركيب با انواع موقعيت‌ها، مرز پاياني يا نتيجه‌اي رخدادها را حذف كرده و تنها مراحل مياني رخدادها را بازنمايي مي‌كند.

The present study describes and specifies imperfect aspect in Sourani Kurdish dialect based on sign-based construction grammar. In this paper, firstly imperfective constructions are investigated, then their temporal representation is indicated in sign-based construction grammar. The investigations showed that imperfective constructions in Surani dialect include progressive construction, perfect, habitual, and present tense. Each of these constructions in some way makes events imperfect. In such a way that progressive construction focuses on their intermediate stage when applied to accomplishment and activity events; but highlights the middle phase of the beginning stage of achievement events. This construction also converses semelfactive verbs into a repetitive activity, then selects the middle stages of them. Habitual constructions make all verbs initially turn into repetitive activity, then highlight the middle stages among the events. On the other hand, perfect construction when combined with lexical situations chooses the final phase and thereby turning events into imperfect ones. The present tense also eliminates, in combination with different situations, the final transition or result of events, and represents only the middle stages of events.