بازخواني سروده‌اي از طاهره صفّارزاده با رويكردي به سبك‌شناسي نقشگرا

بازخواني، ريخت‌شناسي و تحليل آثار ادبي از منظر زبان‌شناسي نظام‌مند نقشگرا و سبك‌شناسي نقشگراي مايكل هاليدي، يكي از رويكردهاي برجسته و كارآمد در فهم و تبيين متون است. در اين نگاه و خوانش، بيشتر به كاركرد اجتماعي زبان توجّه مي‌شود و در پيِ آن فرانقش‌هاي انديشگاني، بينافردي و متنيِ زبان تبيين و تفسير مي‌شود. سبك‌شناسي نقشگرا، در دو ساحت مستقل زبان‌شناسي و نقد ادبي ورود مي‌كند و به شناخت، معرّفي و ارزش‌گذاري مؤلّفه‌هاي اين دو موضوع مي‌پردازد. اين پژوهش كه با روش توصيفي، اسنادي، گردآوري و تا اندازه‌اي آماري انجام ‌پذيرفته‌است، با نقد و تحليل سروده‌‌اي از طاهره صفّارزاده، تأثيرپذيري و بهره‌مندي سبكي او را از فرانقش‌هاي سه‌گانه و تبيين شيوه‌هاي كاربرد زبان شعري‌اش آشكار مي‌كند. با تجزيه و تحليل فرانقش‌ها و كاركرد زبان در قالب عبارت‌پردازي‌ها و با رمز‌گذاري فرآيندهاي ششگانه، اين نتيجه مهم به‌دست مي‌آيد كه جهان درون و بيرون شاعر در بُرشي كه با زبان از آنها صورت مي‌گيرد در قالب افعالي رمزگذاري مي‌شود و در ادامه با بررسي فرآيندها و فعل‌ها، به‌خوبي تجربه‌هاي ناب شاعرانه و انديشه‌هاي او مشخّص مي‌شود. از سوي ديگر، نظام گذرايي زبان يا تعدّي، به عنوان نشانگر مهمّ نوع ادبي، در برجسته‌تر كردن شگردهاي شخصيت‌پردازيِ روايت‌هاي اين شاعر سودمند است.