دخو در نقش روان‌درمان‌گر: تحليل چرند و پرند دهخدا با استفاده از نظريۀ راجرز

علي‌اكبر دهخدا از تأثيرگذارترين نويسندگان دوران مشروطه است. هم‌زمان با تشكيل مجلس دوره نخست، او گزارش‌ها، ديدگاه‌ها و انتقادهاي خود را در سلسله‌مقاله‌هاي روايي با عنوان چرندوپرند در روزنامه صوراسرافيل منتشر مي‌‌كرده است. اين نوشته‌ها بسيار محبوب و پرمخاطب بوده‌اند. به‌نظر مي‌‌رسد، جدا از حقيقت‌مانندي محتواي روايت‌ها، ساختار بديع مقاله‌هاي چرندوپرند با بهره‌گيري از زبان طنز و پرداخت راوي قابل اعتماد (دخو)، كه در اين نوشته‌ها نقشي كليدي ايفا مي‌‌كند، جذابيت و درعين‌حال باورپذيري روايت‌‌ها را تقويت كرده است. شيوه‌هايي كه دهخدا در ساختار منحصربه‌فرد مقاله‌ها و شخصيت‌پردازي دخو از آنها بهره برده است، اشتراكات درخور‌ توجهي با تكنيك‌هاي طرح‌شده در رويكرد انسان‌گرايانه كارل راجرز دارد، رويكردي كه ماهيتي روان‌شناختي دارد و مسئله شخصيت نقطه ثقل آن است. گزينش و طبقه‌بندي نمونه‌هاي مستخرج از چرندوپرند و انطباق آنها با مؤلفه‌هاي نظريه فردمحور راجرز نشان مي‌‌دهد كه دهخدا ويژگي‌هايي در عرصه متن قرار داده است كه مهم‌ترين پيش‌فرض راجرز يعني جهان تجربي را اثبات مي‌‌كند و به‌تبع آن شكل و محتواي مقاله‌ها با روايت‌گري دخو مي‌‌تواند با ويژگي‌هاي موردنظر راجرز در ترسيم چهره آرماني درمان‌گر همسان باشد.