شناسايي مناطق در معرض هجوم ماسه‌‌هاي روان با استفاده از تكنيك‌‌هاي سنجش از دور و GIS مطالعه موردي: شهرستان‌‌هاي ريگان، فهرج و نرماشير، استان‌‌كرمان

پيشرفت تپه‌‌هاي شني و ماسه‌‌اي تهديد بزرگي براي زمين‌‌هاي كشاورزي، مناطق مسكوني و ساكنان بخش‌‌هاي شرقي و جنوب‌‌شرقي استان كرمان است. به طوري كه امروزه وقوع طوفان‌‌هاي مكرر شن و ماسه، از اساسي‌‌ترين معضلات زيست محيطي اين مناطق به شمار مي‌‌آيد. هدف از اين تحقيق شناسايي و پتانسيل‌‌يابي محدوده شهرستان‌‌هاي ريگان، فهرج و نرماشير به لحاظ هجوم ماسه‌‌هاي روان، است. بدين منظور از شاخص آسيب‌‌پذيري گسترش تپه‌‌هاي ماسه‌‌اي (SDEVI)* استفاده شد. در اين راستا از 5 فاكتور و عامل مؤثر در گسترش شن‌‌هاي روان شامل، شدّت باد، رطوبت خاك، توپوگرافي، نوع ليتولوژي و پوشش گياهي استفاده شد. بعد از تهيه نقشه‌‌هاي مربوطه، تمامي آنها به لحاظ ميزان تأثير در آسيب‌‌پذيري رتبه‌‌بندي و در محيط GIS با هم تلفيق شده و نقشه آسيب‌‌پذيري نهايي تهيه گرديد. بر اين اساس منطقه‌‌اي به وسعت 3650 كيلومتر مربع از محدوده مورد مطالعه در بخش آسيب‌‌پذيري خيلي زياد و زياد قرار دارد. نيمه جنوبي شهر نرماشير، تعداد 68 روستا و بخش‌‌هايي از راه ارتباطي بين سه شهرستان فهرج، ريگان و نرماشير در معرض خطر خيلي زياد هجوم شن‌‌هاي روان قرار دارد. به منظور صحت سنجي نتايج حاصل از شاخص SDEVI از تصاوير  سنجنده OLI مربوط به ماهوارهاي لندست 8 و تصاوير راداري SENTINEL 1 استفاده شد. با تقسيم باند مادون قرمز بر باند آبي، مناطق ماسه‌‌اي مشخص شده و با اعمال تكنيك بارزسازي تغييرات همبستگي (CCD) ** بر روي تصاوير راداري، ميزان پايداري و ثبات پهنه‌‌هاي ماسه‌‌اي مشخص شد. نتايج به دست آمده، صحت شاخص آسيب‌‌پذيري مذكور را مورد تأييد قرار مي‌‌دهد.