پاسخ ارقام و هيبريدهاي كلزا به كشت زمستانه در شرايط تنش خشكي انتهاي فصل

اهداف: انتخاب ارقام كلزا مناسب كشت زمستانه و متحمل به تنش خشكي انتهاي فصل، از راهكارهاي اساسي توسعه كشت آن در مناطق معتدل سرد با اقليم نيمه خشك مي باشد.   مواد و روش ها: آزمايشي به صورت فاكتوريل اسپليت پلات بر پايه طرح بلوك هاي كامل تصادفي در سه تكرار در سال هاي 95-1393 در كرج اجرا شد كه در آن سه عامل تاريخ كاشت در دو سطح شامل كشت پاييزه (15 مهرماه) و كشت زمستانه (15 بهمن ماه)، آبياري در سه سطج شامل آبياري معمول (شاهد)، قطع آبياري پس از مراحل گل دهي و خورجين دهي و رقم شامل ساري گل، دلگان، جاكومو، جرومه و هايولا 401 بودند.   يافته ها: اثر متقابل تاريخ كاشت×آبياري×رقم بر صفات تعداد خورجين در متر مربع، تعداد دانه در خورجين، عملكرد دانه، محتواي نسبي آب برگ و پرولين در سطح يك درصد و بر صفات وزن هزار دانه، دماي تاج پوشش برگ و محتواي كلروفيل b در سطح پنج درصد معني دار شد. نتايج حاصل نشان دادند كه در تاريخ كاشت زمستانه در شرايط آبياري معمول، رقم دلگان عملكرد دانه برابر 3657 كيلوگرم در هكتار و  محتواي نسبي آب برگ معادل 92.42 درصد، و در شرايط تنش خشكي آخر فصل (قطع آبياري پس از مرحله خورجين دهي)، هيبريد هايولا 401 عملكرد دانه برابر 2376 كيلوگرم در هكتار و محتواي نسبي آب برگ معادل 83.11 درصد را به خود اختصاص دادند.   نتيجه گيري: در شرايط آبياري معمول، رقم دلگان و در شرايط تنش خشكي آخر فصل (قطع آبياري پس از مرحله خورجين دهي)، هيبريدهاي هايولا 401 و جرومه در تاريخ كشت زمستانه (15 بهمن ماه) جهت توسعه كشت كلزا قابل توصيه مي باشد.