تأثير قاعده حسن و قبح عقلي بر آراي اخلاقي خواجه نصيرالدين طوسي

پژوهش حاضر با كاوش در دو كتاب «تجريد الاعتقاد » و «اخلاق ناصري » از تأليفات گرانسنگ دانشمند شهير خواجه نصيرالدين طوسي، درصدد است تأثير قاعده كلامي «حسن و قبح عقلي» بر «آراي اخلاقي» را در حوزه اخلاق فلسفي مورد بررسي قرار دهد. اين پژوهش با روش اسنادي تحليلي صورت پذيرفته و يافته هاي آن نشان مي دهد كه از يك سو، قاعده كلامي حسن و قبح عقلي كه در «تجريد الاعتقاد» مبرهن شده بخش مهمي از مسائل كلامي مربوط به مبدأ، نبوت و معاد بر آن استوار گرديده است، و از سوي ديگر، بسياري از آراء اخلاقي طرح شده در «اخلاق ناصري» نيز بر همين قاعده بنيان نهاده شده است. ضرورت تبيين اين پژوهش از آن رو است كه اثبات حسن و قبح عقلي و اين كه بسياري از ارزشهاي اصيل اخلاقي در مسائل فردي و اجتماعي ريشه در درك عقل دارد و عقلاي عالم آن را مي پذيرند، بنيادي اساسي براي فضيلت هاي اخلاقي ايجاد مي كند كه حتي منكران شرايع آسماني را ملزم به رعايت بسياري از اصول اخلاقي مي نمايد.