بهره گيري از سيستم پشتيباني فضايي چند معياره در اولويت بندي توسعه مجدد اراضي قهوه اي در كلانشهر مشهد

اهداف: مفهوم توسعه مجدد در شهرسازي با اقدامات و پيش‌بيني‌هايي براي بهتركردن كيفيت محيط كالبدي-فضايي شهرها همراه است. ضرورت اين امر زماني رخ ميدهد كه انسجام، هماهنگي و عملكرد محيط شهري كمرنگ شده و پاسخگوي نيازمندي‌هاي آن محيط نيست. اراضي قهوه‌اي از جمله محدوده‌هاي رهاشده، ناكارآمد و نيازمند توسعه مجدد در شهرها هستند، اين اراضي به عنوان پهنه‌هاي ناپايدار شهري منجر به تنزل كيفيت محيطي، جدايي‌گزيني‌هاي اجتماعي و بروز بي‌هويتي و ناپايداري در دل شهرها گرديده‌اند. با وجود اين مشكالت لزوم توجه و شناسايي اين پهنه‌ها و ارزيابي آنها جهت مداخله هدفمند و پايدار به شدت حائز اهميت است. مسئله اصلي تحقيق حاضر شناسايي مولفه‌ها و شاخص‌هاي تعريف اراضي قهوه‌اي در كلان‌شهر مشهد و تعيين معيارهايي جهت ارزيابي و اولويتبندي توسعه مجدد آنها است. روش‌شناسي: اين پژوهش از نظر هدف، كاربردي و به لحاظ روش، توصيفي-تحليلي و اكتشافي متوالي است و به منظور تحليل‌ها، تركيبي از روشهاي چندمعياره تصميم‌گيري و سيستم اطالعات جغرافيايي (MCSDSS) و مدل‌هاي تركيبي آن (TOPSIS, SAW) به كار گرفته شده است. يافته‌ها: براساس تحليل‌هاي صورت گرفته و مولفه‌ها و شاخص‌هاي به دست آمده از منابع موجود، مدل مفهومي با ۵ مولفه و ۳۰ شاخص تدوين و وزن هر دسته و اهميت مسائل تعيين شد. نتيجه‌گيري: نتايج گوياي آن است كه توسعه مجدد اراضي قهوهاي در كلان‌شهر مشهد فرصت‌هاي بيشماري را براي تجديد حيات و احياء فعاليت‌هاي شهري و دستيابي به پايداري شهري در ابعاد مختلف اجتماعي، اقتصادي، كالبدي و زيست‌محيطي ايجاد نموده است. در ميان مناطق ۱۳گانه كلان‌شهر مشهد، منطقه ۱۲ اولويت اول توسعه مجدد اراضي قهوه‌اي است و منطقه ثامن به عنوان مركزيترين منطقه شهري كه بافت قديم شهري را در برمي‌گيرد اولويت آخر در توسعه مجدد اراضي قهوه‌اي را شامل شد.