نقد و بررسي مستندات روايي دوگانگي خُلق و خوي امام حسن و امام حسين (ع)

در منابع روايي، گزارش‌ها و رواياتي وجود دارد مبني بر اين‌كه امام حسن و امام حسين (ع) تفاوت‌هايي اساسي با هم داشتند؛ به گونه‌اي كه اين تفاوت‌ها در جهت‌گيري‌ها و اهداف هر يك از آن دو امام، تأثير به سزايي داشته است. اين روايات، امام حسن (ع) را شبيه به پيامبر (ص) و امام حسين (ع) را شبيه به امام علي (ع) مي‌دانند و يا امام حسن (ع) را به پيامبر (ص) و امام حسين (ع) را به امام علي (ع) نسبت مي‌دهند. به همين ترتيب، امام حسن (ع) روحيه صلح‌طلبي داشته و امام‌ حسين (ع) داراي روحيه قيام و مبارزه بوده‌اند. نقد و بررسي اين روايات از جهت سندي و دلالي، با رويكردي تحليليانتقادي، كاري است كه تاكنون صورت نگرفته است و پژوهه حاضر به آن مي‌پردازد. برخي از روايات، به خاطر اشكالاتي، غير قابل قبول‌اند؛ برخي تعارض قابل جمع و برخي غير قابل جمع دارند و بعضي با نگاهي عميق‌تر، قابل توجيه‌اند و هيچ تفاوت رويكردي بين دو امام را بر نمي‌تابند. نتيجه آن‌كه تفاوت بين عقيده و خصوصيات حسنين (ع) به عنوان دو امام، قابل اثبات نيست و متوسّلان به آن، دليل استواري در اين قضيه ندارند و تراكم ادله و شواهد، خلاف آن را ثابت مي‌كند.