ارزيابي چرخه زندگي و بهينه‌سازي مصرف انرژي در توليد نخود ديم در استان آذربايجان غربي

اين مطالعه در سال زراعي 1398 در استان آذربايجان غربي با هدف بهينه‌سازي مصرف انرژي، ارزيابي چرخه زندگي نخود و كاهش آلايندگي در مزارع كوچك (كوچك‌تر مساوي 2 هكتار)، متوسط (بين 2 تا 4 هكتار) و بزرگ (بزرگ‌تر از 4 هكتار) اجرا شد. داده‌هاي موردنياز به روش مصاحبه رو در رو با كشاورزان و پر كردن تعداد 250 پرسشنامه تخصصي گردآوري و به روش تحليل پوششي داده‌ها مورد ارزيابي قرار گرفتند. نتايج نشان داد كه كل انرژي نهاده‌هاي مصرف‌شده براي توليد نخود در مزارع كوچك، متوسط و بزرگ به ترتيب 6366، 6048 و 6848 مگاژول بر هكتار بود و مزارع بزرگ داراي بيشترين مصرف انرژي بودند. در همه سطوح مزارع، بيشترين سهم انرژي‌هاي مصرفي مربوط به سوخت ديزل بود. نسبت انرژي مزارع كوچك، متوسط و بزرگ به ترتيب برابر 2.47، 2.49 و 2.13 به‌دست آمد. نتايج ارزيابي چرخه زندگي نخود روشن كرد كه در همه بخش‌هاي اثر، آلايندگي زيست‌محيطي در مزارع با اندازه متوسط نسبت به اندازه‌هاي كوچك و بزرگ كمتر بود. نهاده‌هاي بذر، سوخت ديزل و ماشين‌هاي كشاورزي بيشترين سهم را در انتشار شاخص‌هاي زيست‌محيطي داشتند.‏ طبق نتايج بهينه‌سازي مصرف انرژي، ميانگين كارايي انرژي در مزارع كوچك، متوسط و بزرگ به ترتيب 93%، 88% و %90 بود كه نشان مي‌دهد كشاورزان مزارع كوچك از روش‌هاي صحيح توليد آگاهي بيشتري داشته و يا نهاده‌هاي مختلف را در زمان مناسب‌تر و به مقدار بهينه‌تري استفاده كرده‌اند.