پاسخ به پرسش‌هاي اصلي مكاتب امنيتي از منظر فقه با تأكيد بر ديدگاه صاحب جواهر

در مكاتب امنيتي رايج در دنيا پرسش‌هايي در حوزه: مفهوم، ابعاد، سطوح، مرجع و روش تحصيل امنيت مطرح است. دو پرسش ديگر مربوط به تعيين و تعريف دوست و دشمن و راهكارهاي استراتژيك امنيتي است. در مقاله حاضر سعي شده است پرسش‌هاي مذكور با بهره‌گيري از فقه، به‌ويژه از نظر صاحب جواهر، پاسخ داده شود. در فقه كنوني باب يا كتاب مستقلي در خصوص امنيت وجود ندارد؛ ازاين‌رو بحث اين مقاله رويكرد ظرفيت شناسانه دارد و سعي كرده است از مباحث فقهي موجود دلالت امنيتي آنها را مورد توجه قرار دهد. در فقه و شريعت اسلامي، بحث حفظ نفس، حفظ عقل، حفظ نسب، حفظ ناموس، حفظ مال، حفظ دين و دارالاسلام آمده و حفظ همان «بقا» است. در نگاه فقه جواهري ابعاد امنيت، به صورت تعالي‌يافته تفسير گرديده است كه افزون بر بُعد مادي و معنوي، شامل ابعاد فردي، اجتماعي، نظامي، سياسي، فرهنگي، اجتماعي، اقتصادي، و زيست‌محيطي مي­گردد. اين مقاله بر اساس آموزه‌هاي فقهي و مباني اسلامي، روش‌هاي تحصيل هريك از ابعاد امنيت را بررسي و روشن ساخته است.

No abstract