تعيين پتانسيل وقوع چشمه آب زيرزميني با استفاده از روش حداكثر آنتروپي، GIS و RS با تأكيد بر شاخص جديد توپوگرافيكي‌ـ هيدرولوژيكي HAND (مطالعه موردي: حوزه آبخيز درياچه اروميه)

هدف از اين تحقيق تعيين مناطق داراي پتانسيل حضور چشمه آب زيرزميني و اولويت‌بندي عوامل مؤثر در آن، با استفاده از روش حداكثر آنتروپي (مدل MaxEnt)، سيستم اطلاعات جغرافيايي و سنجش از دور است. در تحقيق حاضر، از چهارده شاخص تأثيرگذار در پتانسيل آب زيرزميني شامل شاخص‌هاي توپوگرافيكي، زمين‌شناسي، اقليمي، هيدرولوژيكي و كاربري اراضي و همچنين، شاخص جديد ارتفاع از سطح نزديك‌ترين زهكش (HAND) استفاده شده است. ابتدا، شاخص‌ها به دو بخش شاخص‌هاي توپوگرافيكي و ساير عوامل شامل زمين‌شناسي، اقليمي، هيدرولوژيكي و كاربري اراضي تقسيم شدند و نقشه پتانسيل آب زيرزميني براساس آنها تهيه شد. سپس، از تلفيق شاخص‌ها، نقشه نهايي پتانسيل آب زيرزميني به‌دست آمد. از مجموع 2547 چشمه، با استفاده از روش فاصله ماهالانوبيس، 60% به‌منزله داده‌هاي آزمون و 40% به‌منزله داده‌هاي اعتبارسنجي طبقه‌بندي شدند. نتايج نشان داد كه به‌ترتيب، براساس شاخص‌هاي توپوگرافيكي، ساير عوامل و تلفيق تمامي شاخص‌ها 38.5%، 27.4% و 34.7% حوزه داراي پتانسيل آب زيرزميني است. همچنين، طبق نمودار جكنايف لايه‌هاي ارتفاع، كاربري اراضي، شيب، موقعيت شيب نسبي، شاخص HAND و ليتولوژي به‌ترتيب مهم‌ترين عوامل مؤثر در پتانسيل چشمه آب زيرزميني بودند. سطح زير منحني (AUC) براساس نمودار ROC نشان‌دهنده دقت 83%، 83% و 85% (خيلي خوب) در مرحله آموزش و 82%، 81% و 84% (خيلي خوب) در مرحله اعتبارسنجي، مطابق با شاخص‌هاي توپوگرافيكي، ساير عوامل و تلفيق تمامي شاخص‌ها بود. با توجه به اينكه شاخص HAND جزء شاخص‌هاي تأثيرگذار در آب زيرزميني محسوب مي‌شود؛ نقش تعيين‌كننده و مهمي در تعيين مناطق داراي پتانسيل چشمه آب زيرزميني دارد.