بررسي مقايسه اي مفهوم گورو و پير در عرفان هندويي و اسلامي

وجود گورو و پير در مراحل سلوك عرفاني، الگوي اساسي دو سنت هندويي و اسلامي است. بررسي ها نشان مي دهد كه دو مفهوم گورو و پير به سبب هسته اصلي مشابه، قواعد معين و اصول مشترك در دو سنت سلوك عرفاني هندويي و اسلامي، با يكديگر قابل مقايسه اند. در طريقه هاي رهباني هندويي گورو تجسد خداوند و كانون تقدس به شمار مي آيد و سلسله هاي صوفيه نيز مقام پير را با مقام نبي در ميان امت مقايسه مي كنند. در سنت هندويي گورو، و در سنت اسلامي پير، كسي است كه خود راه را رفته، و در طريقت به كمال رسيده است. برهمين اساس مي تواند هدايت و ارشاد كسي را كه قصد پيمودن اين مسير را دارد، برعهده بگيرد و تا رسيدن به سرمنزل مقصود دليل راه وي باشد. وي شايسته تكريم و احترام است و اطاعت محض از دستورات او، هرچند خلاف عرف باشد، براي رسيدن به مقصود نهايي ضروري است. براي تبيين جريان سلوك عرفاني در اين دو سنت، بررسي نقش گورو و پير از اهميت ويژه اي برخوردار است. در اين پژوهش كوشش بر آن است كه با بررسي متون مقدس و منابع ادبي و عرفاني هر دو سنت نقش گورو و پير مورد بررسي قرار گيرد.