تبيين و تحليل ديدگاه محمدكاظم هزارجريبي درباره عرفان و فلسفه

Explaining and Analyzing the Views of Mohammad Kazem Hezar Jaribi on Mysticism and Philosophy

محمدكاظم بن محمدشفيع هزارجريبي (متوفاي 1236ق) از دانشمندان شيعي در اواخر دوره زند و اوايل دوره قاجار است. وي آثار بسياري در علوم ديني به ويژه علم كلام نگارش كرده است. بيشتر آثار هزارجريبي تصحيح و احيا نشده و منظومه فكري ايشان تبيين نگرديده است. هزارجريبي با فلاسفه و عرفا به شدت مخالفت مي كند و در نقد آن ها گاهي از اعتدال خارج شده و به افراط مي گرايد. وي عرفا و فلاسفه را گمراه دانسته و خطر آن ها را بر دين عظيم مي شمارد. در آثارش گاهي شخصيت هايي از آن ها را (مانند ابن سينا و ابن عربي) نام برده و نقد و لعن مي كند. گاهي حكايت هايي از آن ها را كه در برخي تذكره ها آمده، نقد مي كند و برخي از مواقع نيز نظريات آن ها را در مباحثي مانند وحدت وجود، انسان كامل، و چينش نظام هستي رد مي كند. هزارجريبي دستاوردهاي فلاسفه را قبول نداشته و براي رسيدن به حقيقت، قرآن و روايات را كافي مي داند. در نوشتار حاضر نظريات هزارجريبي با ارايه شواهد و نمونه، از آثار خطي و چاپي، تبيين، تحليل و نقد شده است. شيوه گردآوري اطلاعات كتابخانه اي است.

فاقد چكيده لاتين