رابطه مذهب و زيبايي شناسي از ديدگاه توماس اكويناس در قرون وسطي اروپا و انعكاس ان در اثار معماري ايتاليايي

The Relationship between Religion and Aesthetics from the Viewpoint of Thomas Aquinas in Medieval Europe and Its Reflection in Italian Architecture

زيبايي‌شناسي شاخه‌اي از فلسفه است كه به ماهيت زيبايي و سليقه و همچنين فلسفه هنر مي‌پردازد. با فروپاشي الهيات مسيحيت در اروپاي قرن 12 و 13 ميلادي، گرايش اجتماع آن زمان به عقل­ گرايي ارسطويي افزايش يافت. در اين ميان، قديسي مسيحي به نام توماس آكويناس سعي كرد براي جلوگيري از نزول مسيحيت، آموزه ­هاي مسيحيت را با عقل­ گرايي ارسطويي ارتقا بخشد. پژوهش حاضر كه به روش توصيفي- تحليلي انجام گرفته است، درصدد‌ بررسي پيوند بين مذهب و فلسفه ارسطويي از ديدگاه توماس آكويناس و تأثير بر معماري ايتاليايي است. مطالعات نشان داد كه توماس آكويناس انديشه ­هاي فلسفي ارسطو را در چارچوب آموزه­ هاي مسيحيت تغيير داده و تكميل كرد و درنهايت، ايمان مسيحيت را با فلسفه ارسطو تطبيق داد. آكويناس تلاش كرده بود براي رويدادهاي اجتماعي- سياسي آن دوران كه برخاسته از عمل و سياست كليسا بود، نوعي وجهۀ عقلاني و واقعي ايجاد نمايد. براساس فلسفه ارسطو، دو عقل بالفعل (الهي) و بالقوه وجود دارد. آكويناس با تكيه بر اين فلسفه ارسطو، آموزه­ هاي ديني مسيحي را از عقل بالفعل يعني خداوند مي­دانست كه عقلانيت انسان ملهمي از آن است. در حقيقت توماس آكويناس به دو نظام معرفتى معتقد بود: نظام الهى مبتنى بر ايمان و نظام فلسفى مبتنى بر عقل بشرى. زيبايي معماري ايتاليايي به دو دسته زيبايي­هاي ظاهري (نمادين) و باطني (هويتي) تقسيم مي­شود. در حوزۀ ظاهري به عواملي مانند نور و رنگ و در حوزۀ باطني به عواملي مانند مذهب و فرهنگ تقسيم مي­شود. اهداف پژوهش بازشناسي رابطه مذهب و زيبايي ­شناسي از ديدگاه توماس آكويناس در قرون وسطي اروپا. بررسي تأثير ارتباط مذهب و زيبايي ­شناسي در معماري ايتاليايي. سؤالات پژوهش چه ارتباطي ميان مذهب و زيبايي ­شناسي در انديشه توماس آكويناس وجود دارد؟ انديشه ­هاي توماس آكويناس دربارۀ زيبايي و پيوند آن با مذهب چه تأثيري بر معماري ايتاليايي داشته است؟