بررسي مشروعيت نماز نيابتي براي ميت از ديدگاه مذاهب فقهي

يكي از احكام فقهي، نيابت در اعمال عبادي مانند نمازخواندن براي ميت از طرف ديگر افراد است. بر اساس قاعده اوليه، مذاهب پنج‌گانه اتفاق نظر دارند كه نيابت افراد ديگر در اعمال عبادي مانند نماز در زمان حيات شخص امكان ندارد و بايد خود مكلف بخواند؛ ولي براي پس از وفات، بر پايه ديدگاه اماميه، ميت با خواندن نمازهاي قضا از سوي اجير و نايب، منتفع مي‌شود. پس نماز قضاي ميت را مي‌توان قضا كرد يا به نيابت از وي خواند. از نظر فقهاي مشهور مذاهب اهل سنت، نيابت در نماز، پس از مرگ هم صحيح نيست و مرده از عمل ديگران بهره‌مند نمي‌شود. ديگر ادلهٔ اين مذاهب، آياتي از كتاب، سنت پيامبر k و صحابي، اجماع، و بحث مغايرت نيابت در عبادت با پرورش نفس است. با بررسي ادله و ديدگاه برخي از فقيهان ايشان مبني بر جواز و ادله اثبات‌كننده جواز نيابت از سوي ميت، ديدگاه جواز نيابت از ميت تقويت مي‌شود.