تأثير قارچ‌كش بنوميل و سيتوكينين بر ميزان آلودگي و رشد ريزنمونه‌هاي گره‌اي Vaccinium arctostaphylos .L. در شرايط درون شيشه‌اي

Effects of benomyl and cytokinin on in vitro contamination and growth of Vaccinium arctostaphylos L. node explants

آلودگي‌ ميكروبي يكي از چالش‌هاي اصلي و از عوامل تأثيرگذار در پاسخ ريزنمونه‌ها در كشت‌هاي درون شيشه‌اي است، به‌ويژه در گياهان چوبي كه ريزنمونه‌ها از رويشگاه طبيعي تهيه مي‌گردد. در تحقيق حاضر، جهت بررسي تأثير بنوميل بر ميزان آلودگي و رشد ريزنمونه‌هاي گره قره‌قاط (Vaccinium arctostaphylos L.)، از محيط كشت MS حاوي غلظت‌هاي مختلف بنوميل (0 تا2000 ميلي‌گرم بر ليتر) استفاده شد. همچنين، جهت بررسي برهمكنش بنوميل، محيط كشت پايه و تركيب هورموني بر پاسخ رشدي ريزنمونه‌ها، محيط كشت‌هاي پايه مختلف (MS، AN و WPM) حاوي IBA (0.1 ميلي‌گرم بر ليتر)، سيتوكينين (زآتين، BAP و TDZ در غلظت‌هاي 0، 0.5، 1 و 2 ميلي‌گرم بر ليتر) و بنوميل (صفر و 150 ميلي‌گرم بر ليتر) بررسي شدند. نتايج نشان داد كه استفاده از غلظت‌هاي مختلف بنوميل در محيط كشت پايه MS تأثير معني‌داري بر ميزان آلودگي ريزنمونه‌ها نداشت، ولي استفاده از بنوميل در غلظت‌هاي پايين‌تر (400 ميلي‌گرم بر ليتر يا كمتر)، شرايط رشدي مناسبي را فراهم كرد. اثر‌متقابل تيمارها تأثير معني‌داري بر درصد زنده‌ماني و برگ‌دهي ريزنمونه‌ها داشت. در محيط MS، درصد زنده‌ماني و برگ‌دهي در حضور بنوميل بيشتر از محيط فاقد بنوميل بوده، ولي در محيط‌هاي AN و WPM درصد زنده‌ماني و برگ‌دهي به‌طور معني‌داري در حضور بنوميل كاهش پيدا كرد. علاوه‌براين، در محيط‌هاي AN و WPM حاوي سيتوكينين، حضور بنوميل باعث كاهش معني‌دار درصد برگ‌دهي شد، ولي در محيط MS بسته به نوع و غلظت سيتوكينين تأثير بنوميل متفاوت بود.

Microbial contamination is one of the main challenges and influential factors in the response of explants under in vitro cultures, especially in woody plants where the explants are prepared from natural habitats. In the present study, to investigate the effects of benomyl on microbial contamination and growth of Vaccinium arctostaphylos L. node explants, MS containing different concentrations of benomyl (0-2000 mg.L-1) was used. Furthermore, to investigate the interaction of benomyl, basal medium, and hormonal composition on the growth response of explants, different basal media (MS, AN, and WPM) containing IBA (0.1 mg.L-1), cytokinin (Zeatin, BAP, and TDZ, each at concentrations of 0, 0.5, 1, and 2 mg.L-1), and benomyl (0 and 150 mg.L-1) were studied. The results showed that benomyl in MS medium had no significant effect on the explants contamination, but use of lower benomyl concentrations (400 mg.L-1 or less) could provide better growth conditions. Interaction of treatments significantly affected the percentage of survival and explants foliation. MS contained benomyl showed higher percentage of survival and foliation than MS without benomyl, but in AN and WPM media, the percentage of survival and foliation were significantly decreased in the presence of benomyl. Furthermore, in AN and WPM media contained cytokinin, the presence of benomyl significantly reduced the foliation percentage, while in MS medium, the effect of benomyl was different depending on the concentration and cytokinin type.