چالش ناديده‌انگاري حرمت جان انسان در سه قصّة قرآن

The Problem of Ignoring the Value of Human Life in Three Stories of the Quran

در تحقيق حاضر، با سه صحنه از سه قصّة قرآن مواجه هستيم. در صحنه نخست، ابراهيم در رؤيا مأمور مي شود كه پسر خود را ذبح كند و درصدد انجام اين كار برآمده و پسر نيز از پدر متابعت مي‌كند. در صحنه دوم، خضر، نوجواني را با اين استدلال كه ترسيديم پدر و مادر خود را به كفر كشاند، به سزاي عمل ناكرده‌اش، به قتل مي‌رساند. در سومين صحنه، موسي قوم خود را به سبب پرستش گوساله، از باب توبه، به قتل عامّ يكديگر مكلّف مي‌سازد. ناديده انگاري حرمت جان انسان، چالشي است كه در پي خوانش اين سه قصّه رخ مي‌نمايد. تحقيق حاضر بيان مي‌دارد كه بر وفق اخلاق دين مدارانه و خداباورانه، اشكال مزبور وجهي ندارد؛ زيرا ابراهيم، خضر و موسي، هر سه از جانب خداوند جان آفرين و جان‌ستان، مأمور و مكلّف بوده‌اند و رفتار الهي را نمي‌توان با معيارهاي اخلاق بشري، در معرض آزمون و نقد قرار داد.

The present study presents three scenes from three stories of the Qur'an. In the first scene, Abraham is commissioned in a dream to slaughter his son. He decides to do so and his son obeys the father. In the second scene, Khidr kills a teenager who has not committed a sin. His argument is that "we feared he would overwhelm his parents with rebellion and unfaith". In the third scene, Moses obliges his people to massacre each other to repent of worshiping the calf. The common problem in these three stories is ignoring the sanctity of human life. The present article states that the problem is solvable according to religious and theistic ethics. This is because Abraham, Khidr and Moses were commissioned by God, who creates and takes life. As a result, God's behavior cannot be criticized according to human moral standards.