لزوم پايش بلندمدت پوشش گياهي و خاك اكوسيستم‌‌هاي مرتعي

The need for long-term monitoring of vegetation and soil in rangeland ecosystems

مراتع كشور با توجه به تنوع گسترده اكولوژيكي و رويشگاهي، بخش عمده گونه‌‌هاي ‌‌‌‌گياهي، جانوري و ساير ميكروارگانسيم‌‌ها را در خود جاي داده‌اند. اين اكوسيستم‌‌ها، به‌‌‌‌شدت شكننده هستند و در معرض خطر تبديل‌شدن به رويشگاه‌‌هاي تخريب‌‌‌شده و بياباني قرار دارند. بخش ‌‌عمده‌‌اي از مراتع در ايران، تحت سيطره اقليم‌‌هاي بياباني، ‌‌خشك و نيمه‌‌‌‌خشك قرار دارد و با تجربه تغيير اقليم، گرم‌‌ شدن كره‌‌ زمين و از همه بالاتر، ظهور پديده خشك‌سالي‌‌ ممتد، در معرض تغييرات اساسي است. كاهش توليد، پايين‌‌ ‌‌آمدن ظرفيت انعطاف‌‌پذيري و سازگاري، انقراض گونه‌‌ها و جابه‌جايي مرز جوامع‌ ‌‌‌گياهي از‌جمله اين تغييرات هستند. در چنين شرايطي، بهره‌برداري از اين اكوسيستم‌‌ها از طريق چراي‌‌ دام، تغيير كاربري، توسعه بهره‌‌برداري از معادن و تأثيرگذاري ساير برنامه‌‌هاي‌ ‌عمراني و توسعه‌‌اي، به‌‌دليل كم‌توجهي به مسائل محيط‌‌زيستي، زمينه تخريب و زوال كامل اين رويشگاه‌‌ها را فراهم مي‌‌كند و بستر مناسب براي بيابان‌‌زايي و توليد ريزگردها، به ‌‌وجود مي‌‌آيد (جليلي، 1396). بنابراين، لازم است قدم‌‌هاي‌ ‌جدي توسط سازمان‌‌‌هاي مرتبط نظير سازمان منابع طبيعي و آبخيزداري كشور با حمايت ديگر دستگاه‌‌هاي تصميم‌‌گير در رابطه با حفظ و احياي اين اكوسيستم‌‌هاي ارزشمند و حياتي، با بهره‌‌گيري از همه ظرفيت‌‌هاي كارشناسي و علمي و امكانات كشور برداشته شود.

no abstract