نقش عوامل توپوگرافي و سازند زمين در شدت تاج‌خشكيدگي جنگل‌هاي حوزه زاگرسي استان ايلا

هدف اين پژوهش بررسي برخي عوامل محيطي زوال جنگل‌هاي زاگرس در استان ايلام بود. در اين راستا، لايه‌هاي رستري ارتفاع از سطح دريا، شيب، جهت، سايه‌دامنه، شكل زمين و سازند در جنگل‌هاي زاگرسي استان ايلام تهيه شد. نقشه پراكنش پوشش جنگلي زنده و خشكيده نيز با استفاده از تصاوير ماهواره‌اي لندست 8 به‌دست آمد. سپس، درصد پوشش خشكيده جنگل در هر طبقه خاص از عوامل مورد بررسي با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافيايي (GIS) محاسبه شد. نتايج نشان داد كه 2/37 درصد از تاج‌پوشش كل درختان خشكيده بود. اختلاف تاج‌پوشش خشكيده در سطح شكل‌هاي مختلف زمين ناچيز بود. بيشينه‌ و كمينه سطوح خشكيده پوشش جنگل به‌ترتيب در جهت‌هاي جنوبي (2/7 درصد) و شمالي (1/73 درصد)، شيب 200 درصد (2/6 درصد) و بيش از 80 درصد (1/52 درصد)، ارتفاع كمتر از 1300متر (3/36 درصد) و بيش از 1700متر (0/52 درصد)، سايه‌دامنه 1020 (2/56 درصد) و 255204 (0/82 درصد)، سازند گچساران (5/08 درصد) و سازند آسماريشهبازان (0/96 درصد) مشاهده شد. بر اين ‌اساس، مقادير خشكيدگي در شيب‌هاي جنوبي 9/35 درصد بيشتر از شيب‌هاي شمالي، سايه‌دامنه كم 68 درصد بيشتر از سايه‌دامنه زياد و ارتفاعات پايين 84/5 درصد بيشتر از ارتفاعات بالا بود. خشكيدگي بيشتر جنگل در دامنه‌هاي كمتر سايه‌گير و ارتفاعات پايين، كه از شرايط محيطي خشك‌تري برخوردارند، بيان‌گر نقش مؤثر خشكسالي‌هاي اخير در تشديد روند خشكيدگي اين جنگل‌ها است.