نظريه دو مادري در قرارداد رحم جايگزين

يكي از روش‌هاي نويني كه در باروري‌هاي آزمايشگاهي مورد استفاده قرار مي‌گيرد روش رحم جايگزين يا رحم اجاره‌اي است كه براي آن دست از افرادي كه نمي‌خواهند يا نمي‌توانند جنين را در طول بارداري در رحم خود نگه دارند مورد استفاده قرار مي‌گيرد. از منظر حقوقي مهم‌ترين چالشي كه در اين روش مطرح مي‌شود اين است كه مادر طفل متولدشده چه كسي­ است؟ شخصي كه با وي رابطه ژنتيكي دارد (صاحب تخمك) يا شخصي كه رابطه فيزيولوژيكي دارد (صاحب رحم)؟ يا هر دو؟ توجه به آثار حقوقي و اخلاقي شناسايي وضع حقوقي مادر از جمله تكريم، ارث، حضانت و غيره اهميت بحث در اين خصوص را متذكر مي‌شود. قانون‌گذار در اين باره مقرره‌اي وضع ننموده است لذا براي پاسخ به اين مسئله، اصول، آراي فقهي و حقوقي و مهم‌تر از همه آيات قرآن كريم مورد بحث و بررسي قرار مي‌گيرد. در ابتدا به بررسي دلايل قائلان به انحصاري بودن رابطه نسبي يكي از زنان با طفل متولدشده پرداخته مي‌شود و سپس با دلايلي از جمله واژه‌شناسي لغت ام و والده، عرف، آيات و... نتيجه‌گيري مي‌شود كه مي‌توان هر دو زن را به‌عنوان مادر طفل تلقي نمود.