تعيين عوامل مؤثر بر مشاركت آبخيزنشينان در طرح‌هاي آبخيزداري و تحليل ارتباط آن‌ها (مطالعه موردي: حوضه رودخانه بزرگ نائين استان اصفهان)

مشاركت مردم در هر پروژه‌اي ضامن اجرا و پايداري آن پروژه است. اين مسأله در حفاظت از منابع طبيعي از اهميت بيشتري برخوردار است، زيرا مسائل مربوط به محيط‌زيست و منابع طبيعي با زندگي جوامع آميخته است و توفيق هر نوع برنامه‌اي نيازمند مشاركت اين جوامع خواهد بود. هدف كلي پژوهش توصيفي-همبستگي حاضر، تعيين عوامل مؤثر بر مشاركت آبخيزنشينان در طرح‌هاي آبخيزداري و تحليل ارتباط آن‌ها در حوزه آبخيز رودخانه بزرگ نائين بود. پرسش‌نامه ابزار جمع‌آوري اطلاعات اين تحقيق بود كه روايي ظاهري آن توسط گروهي از متخصصان مورد بررسي و بر آن اساس اصلاحات لازم صورت گرفت. ضريب پايايي آن نيز با استفاده از نرم‌افزار SPSS و روش آلفاي كرونباخ بين 866/0 تا 920/0 به دست آمد. جامعه آماري تحقيق حاضر را آبخيزنشينان ساكن حوضه رودخانه بزرگ نائين تشكيل دادند (2298= N)؛ كه از اين تعداد، 476 نفر با استفاده از فرمول كوكران به روش نمونه‌گيري تصادفي به عنوان نمونه آماري انتخاب و در نهايت، 476 پرسش‌نامه كامل واصل و مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. نتايج حاصل از آزمون پيرسون و اسپيرمن نشان مي‌دهد كه متغيرهاي عوامل اقتصادي، ارتباطي و منابع اطلاعاتي همبستگي مستقيم و شديد و متغير عوامل اجتماعي همبستگي مستقيم و بسيار شديد با مشاركت در طرح‌هاي آبخيزداري دارند. همچنين متغير عوامل اجتماعي، بيشترين و متغير عوامل اقتصادي، كمترين همبستگي را با ميزان تمايل به مشاركت دارند. در كل يافته‌هاي اين پژوهش به تأثيرات عوامل مختلف و گويه‌هاي آن‌ها بر روي مشاركت آبخيزنشينان اشاره دارد و از آنجا كه اين عوامل و گويه‌ها اثرات شديدي بر روي تمايل آبخيزنشينان به مشاركت دارند لذا بهبود انجام طرح‌هاي آبخيزداري نيازمند اهميت دادن بيشتر كارشناسان و دولت به آبخيزنشينان ساكن در حوضه است.