مقايسه اثربخشي درمان فعال‌سازي رفتاري با درمان شناختي - رفتاري مبتني بر ذهن‌آگاهي بر تنظيم شناختي هيجان و اجتناب شناختي - رفتاري در افراد مبتلا به وسواس فكري - عملي

زمينه و هدف: ميزان رضايت از زندگي در افراد داراي وسواس فكري - عملي نسبت به افراد عادي جامعه پايين‌تر است بنابراين با درمان اين اختلال مي‌توان كيفيت زندگي و ميزان رضايت زندگي در اين افراد را افزايش داد. هدف از پژوهش حاضر، مقايسه اثربخشي درمان فعال‌سازي رفتاري و درمان شناختي - رفتاري مبتني بر ذهن‌آگاهي بر تنظيم شناختي هيجان و اجتناب شناختي - رفتاري در افراد مبتلا به وسواس فكري - عملي بود. مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر از نوع تحقيقات كاربردي و روش نيمه‌آزمايشي از نوع پيش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه كنترل مي‌باشد. جامعه آماري شامل بيماران مبتلا به اختلال وسواس فكري - عملي شهرستان كرج در سال 1398بود. تعداد 45 نفر انتخاب و به‌صورت تصادفي در سه گروه درمان فعال‌سازي رفتاري، درمان شناختي - رفتاري مبتني بر ذهن‌آگاهي و گروه كنترل جايگزين شدند. از پرسش‌نامه‌هاي تنظيم شناختي هيجان و اجتناب شناختي رفتاري براي اندازه‌گيري اثربخشي درمان‌ها استفاده شد. براي تجزيه‌وتحليل داده‌ها، از روش‌هاي آمار توصيفي و تحليل كوواريانس چندمتغيره و آزمون تعقيبي از نرم‌افزار SPSS-18 استفاده شده است. يافته‌ها: نتايج تحليل كوواريانس نشان داد كه بين اثربخشي درمان فعال‌سازي رفتاري و درمان شناختي - رفتاري مبتني بر ذهن‌آگاهي بر راهبردهاي تنظيم شناختي سازش‌يافته هيجان تفاوت آماري معناداري وجود دارد (0/001=p و 57/71=F) اما در ميزان اثربخشي اين دو روش درماني در اجتناب شناختي - رفتاري تفاوت معني‌داري مشاهده نشده است. نتيجه‌گيري: درمان مبتني بر فعال‌سازي رفتاري و درمان شناختي - رفتاري مبتني بر ذهن‌آگاهي بر بهبود راهبردهاي تنظيم شناختي هيجان و كاهش اجتناب شناختي - رفتاري در بيماران با اختلال وسواس فكري - عملي تأثير دارد. بنابراين از اين دو درمان مي‌توان تنظيم هيجانات و انواع اجتناب‌ها در بيماران داراي وسواس - فكري عمل استفاده كرد.