ارائه مدل برآورد نرخ شكست لوله‎هاي اصلي آب‎رساني شهري با استفاده از برنامه‎ريزي بيان ژن (GEP)

از مشكلات عمده در شبكه آب‎رساني شهري، هدررفت حجم زيادي از آب در اثر وقوع حوادث مختلف است كه وقوع اين پديده، در اكثر موارد باعث ايجاد خساراتي مي‎شود كه عمدتاً برگشت‎ناپذير و پرهزينه‎اند. لذا شناخت علل حوادث و ميزان اهميت آن‎‎ها، مي‎تواند در پيشگيري و كاهش حوادث و اتلاف آب، سهم بسيار مؤثري داشته باشد. ازاين‎رو، هدف از اين پژوهش، ارائه مدل برآورد نرخ شكست لوله‎هاي اصلي آب‎رساني شهري است. پژوهش حاضر از لحاظ ماهيت، از نوع كاربردي و به لحاظ اجرا، تركيبي از روش‎هاي توصيفي- تحليلي بر پايه مطالعات كتابخانه‎اي محسوب مي‎شود. در اين پژوهش، علاوه‎بر مصاحبه با كارشناسان و خبرگان مربوطه درزمينه موردمطالعه، از نتايج مطالعات صورت‎گرفته توسط ساير پژوهشگران و نيز استفاده از آمار و اطلاعات موجود در شركت آب و فاضلاب استان تهران كه مربوط به منطقه يك شهر تهران است، بهره گرفته و معيارهاي مهم بر نرخ شكست لوله‎هاي اصلي با جنس‎هاي مختلف، شناسايي شد. سپس براي انجام محاسبات و ارائه مدل، از نرم‎افزار برنامه‎ريزي بيان ژن (GEP)، استفاده شد. يافته‎هاي حاصل از پژوهش حاضر، نشان داد كه با افزايش فشار كاري، سن، طول لوله و نيز افزايش تعداد انشعابات؛ ميزان حوادث هم بيشتر خواهد شد. از طرفي، با افزايش قطر لوله‎‎ها و نيز افزايش عمق نصب آن‎ها، ميزان نرخ شكست كاهش مي‎‎يابد. نوع خاك مدفون‌‎شده، نيز تأثير مستقيمي بر از بين رفتن تدريجي لوله خواهد داشت. مدل‎هاي پيشنهادي در اين پژوهش، به‎دليل عدم محدوديت در پارامتر‎هاي ورودي و نيز توجه به كليه مؤلفه‎‎هاي مؤثر، ابزاري بسيار مفيد و قابل‎اعتماد براي پيش‌‎بيني نرخ شكست لوله‎هاي اصلي آب‎رساني شهري هستند.