پارامترهاي جدول زندگي (Coleoptera: Chrysomelidae) Callosobruchus maculatus روي دانه‌هاي لوبيا چشم‌بلبلي (Vigna unguiculata) تيمارشده با برخي كودهاي زيستي و شيميايي

سوسك چهارنقطه‌اي حبوباتCallosobruchus maculatus (F.) (Coleoptera: Chrysomelidae) آفتي خسارت‌زا روي لوبيا چشم‌بلبلي Vigna unguiculata (L.) در مزرعه و انبار بوده و منجر به كاهش قابل‌توجه وزن دانه، قدرت جوانه‌زني و ارزش بازاري محصول مي‌شود. تاثير كوددهي لوبيا چشم‌بلبلي (رقم مشهد) با كودهاي شيميايي تريپل ‌سوپرفسفات (TSP) و اوره و برخي كودهاي زيستي ( Bradyrhizobium japonicum، Pseudomonas putida و Glomus spp.) روي زيست‌شناسي و پارامترهاي جدول زندگي سوسك چهارنقطه‌اي حبوبات در دماي 1±28 درجه سلسيوس، رطوبت نسبي 5 ±65 درصد و تاريكي مطلق بررسي شد. بيش‌ترين درصد بقاي مراحل نابالغ روي تيمارهاي P. putida و شاهد (به ترتيب 97/75 و 95/69 درصد) و كمترين درصد بقاء در تيمارهاي TSP و B. japonicum (به ترتيب 65/06 و 75 درصد) مشاهده شد. علي رغم اينكه طول مراحل نابالغ C. maculatus در دانه‌هاي تيمار شده با TSP و B. japonicum طولاني‌تر از تيمار شاهد بود، نرخ ذاتي افزايش جمعيت (0/124 بر روز) و نرخ خالص توليد مثل (34/34 نتاج) حشره روي دانه‌هاي تيمارشده با TSP كمتر از شاهد (به ترتيب 0/143 بر روز و 51/07 نتاج) به دست آمد. نتايج اين پژوهش نشان داد كه ارزش غذايي دانه‌هاي حاصل از تيمار كود TSP و B. japonicum براي سوسك چهارنقطه‌اي حبوبات، كمتر از دانه‌هاي حاصل از ساير تيمارهاي كودي بودند.