رويكرد مفسران فريقين و شبهه قرآني عصمت يونس (ع): تحليل، نقد و انتخاب

ظاهر برخي آيات قرآن كريم، به‌گونه‌اي است كه دلالت بر بي‌صبري، سرپيچي و عصيان حضرت يونس (ع) در انجام دادن رسالت خويش داشته و پيامبر اكرم (ص) از همانندي با ايشان نهي گرديده است. اين مسأله، موجب گشته تا آن حضرت در نگاه برخي مسلمانان، به معصيت و عدم عصمت متهم گردد. در مقابل، مفسران و حديث پژوهان فريقين، تلاش نمودند تا تفسيري درست از آيات قرآن و روايات موجود ارائه دهند و ضعف اين پنداره را برملا سازند. بر پايه نتايج اين پژوهش، مفسران اماميه، دو رويكرد در پاسخ به شبهات عصمت عرضه كرده‌اند: يكي ترك اولي و ديگري تلقي رخداد واقعه پيش از رسالت يونس (ع). تعداد زيادي از مفسران اهل سنت نيز اين دو رويكرد را بيان نموده اما برخي رويكرد معصيت و عصيان يونس (ع) را برگزيده‌اند. اين نوشتار رويكردهاي سه‌گانه را ارزيابي كرده و در پايان نظريه منتخب را مطرح ساخته است. نتايج ارزيابي و نقد رويكردهاي يادشده، حاكي از آن است كه نظريه «ترك عمل افضل و اولي»، تنها رويكرد پذيرفتني و سازگار با آيات قرآن بوده كه اغلب مفسران فريقين مطرح ساخته‌اند.