پيش‌بيني بهزيستي رواني براساس نيازهاي بنيادين روان‌شناختي: نقش واسطه‌اي اعتياد به شبكه‌هاي اجتماعي

زمينه و هدف: اين پژوهش با هدف بررسي رابطه نيازهاي بنيادين و بهزيستي روان‌شناختي با ميانجي گري اعتياد به شبكه هاي اجتماعي انجام شد. اعتياد به شبكه هاي اجتماعي عبارت است از وابستگي بيش از حد، انگيزه قوي براي ورود يا استفاده و صرف زمان و تلاش بسيار براي شبكه هاي اجتماعي كه به ساير فعاليت هاي اجتماعي، مطالعات/شغل، روابط بين فردي و يا سلامت رواني آسيب مي رساند؛ بنابراين، در دهه گذشته، عوامل و پيامدهاي مرتبط با استفاده مشكل زا از شبكه هاي اجتماعي علاقه و مطالعه تجربي در اين حوزه را افزايش داده است. مواد و روش‌ها: جامعه آماري در اين پژوهش افراد بالاي 18 سال در شهر شيراز و همدان بود كه از اين جامعه آماري تعداد 396 نفر (170 مرد و 226 زن) با روش نمونه‌گيري تصادفي انتخاب شدند. ابزارهاي استفاده شده در اين پژوهش مقياس نيازهاي بنيادين روان‌شناختي (گينه، 2003)، اعتياد به شبكه هاي اجتماعي (پاناييز و والكر، 2012) و بهزيستي روان‌شناختي ريف (1989) بود. داده ها با استفاده از روش هاي آماري ضريب همبستگي پيرسون و تحليل مسير تجزيه و تحليل شدند. يافته‌ها: بالاترين ضريب همبستگي در بين نيازهاي بنيادين مربوط به نياز ارتباط با 0.64- و بعد از آن نيازهاي خودمختاري و شايستگي به ترتيب 0.62- و 0.58- بود. ضريب همبستگي بين اعتياد به شبكه هاي اجتماعي و بهزيستي روان‌شناختي نيز 0.48- به دست آمد. همچنين، ضريب همبستگي نيازهاي بنيادين خودمختاري، شايستگي و ارتباط با بهزيستي روان‌شناختي به ترتيب 0.69، 0.60 و 0.66 بود. نتيجه‌گيري: ناكامي در ارضاء نيازهاي بنيادين مي تواند در قالب روش هاي اصلاحي و به شكل استفاده افراطي از شبكه هاي اجتماعي نمايان شده و زمينه ساز استفاده اعتيادي از اين شبكه ها شود. ناكامي در ارضاء نيازهاي بنيادين همچنين به صورت مستقيم و غير مستقيم با كاهش بهزيستي روان‌شناختي مرتبط است.