ويژگي‌‌هاي كمي و تنوع گونه‌‌اي توده‌‌هاي شاخه‌‌زاد در جنگل‌‌هاي ارسباران

مطالعه ساختار جنگل‌‌ها در شناسايي توده‌ها و تدوين برنامه‌‌هاي مناسب مديريتي، بسيار كارآمد است. در پژوهش پيش‌رو، ويژگي‌هاي كمي و تنوع ‌‌گونه‌‌اي درختي و درختچه‌اي در توده‌‌هاي شاخه‌‌زاد جنگل‌‌هاي ارسباران در استان آذربايجان شرقي بررسي شد. ابتدا، 24 قطعه‌‌نمونه مربعي‌شكل نيم‌هكتاري در توده‌هاي مذكور به‌روش تصادفي- منظم پياده شد. سپس، مشخصه‌‌هاي كمي جست‌هاي هر قطعه‌نمونه شامل گونه، تعداد جست در هر جست‌‌گروه، قطر و ارتفاع جست‌‌گروه اندازه‌‌گيري شد. براي بررسي تنوع زيستي از شش شاخص‌‌ تنوع سيمپسون و شانون- وينر، غناي مارگالف و منهنيك و يكنواختي پايلو و هيل استفاده شد. نتايج نشان داد كه اوري (Quercus macranthera Fisch. C.A.Mey. ex Hohen.) (61.1 درصد)، گونه غالب درختي و ممرز (Carpinus betulus L.) (12.2 درصد)، افرا كرب (Acer campestre L.) (10.4 درصد) و هفت‌كول (Viburnum lantana L.) (3.2 درصد) جزء گونه‌‌هاي همراه بودند. ميانگين ارتفاع و قطر برابر سينه جست‌گروه‌‌ها به‌‌‌ترتيب 5.08 متر و 10.53 سانتي‌‌متر به‌‌دست آمد. بيشترين و كمترين مقدار تنوع زيستي به‌ترتيب متعلق به شاخص‌هاي پايلو (1.42) و منهنيك (0.31) بودند. به‌طوركلي، توده‌‌هاي شاخه‌‌زاد مورد مطالعه، تنوع زيستي مناسبي داشتند. بااين‌حال، منحني پراكنش قطري نيمه‌زنگوله‌اي‌شكل و متوسط قطر جست‌‌گروه‌ها نشان‌‌دهنده توده‌هاي همسال و جوان است. اين ساختار مي‌‌تواند به‌دنبال عدم مديريت اصولي و شدت زياد تخريب در اين جنگل‌‌ها ايجاد شده باشد.