بررسي خستگي شغلي، كيفيت زندگي و خواب پرسنل نوبت‌كار شاغل در شركت توزيع نيروي برق استان ايلام

مقدمه: نوبت‌كاري ازجمله پديده‌هاي اجتماعي است كه ريشه در تاريخ پيدايش انسان دارد و امروزه نيز به دلايل اقتصادي و تكنولوژيك وجود دارد. با توجه به عوارض نوبت‌كاري، مطالعه حاضر باهدف بررسي خستگي شغلي، كيفيت زندگي و خواب كاركنان نوبت‌كار شاغل در شركت توزيع نيروي برق ايلام انجام گرفت. مواد و روش‌ها: در اين مطالعه توصيفي-تحليلي كليه كاركنان نوبت‌كار شركت توزيع نيروي برق استان ايلام، انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوري اطلاعات شامل پرسشنامه خستگي شغلي سوئدي، كيفيت زندگي (۳۶-SF)، پرسشنامه ارزيابي بي‌خوابي و پرسشنامه بررسي كاركنان نوبت‌كار (SOS) بود. براي تجزيه‌وتحليل داده‌هاي جمع‌آوري‌شده از نرم‌افزارSPSS  نسخه۲۶ استفاده شد و داده‌ها با استفاده از آزمون‌هاي آماري T-Test، One-way و كاي دو تجزيه‌وتحليل شدند. نتايج: آزمون همبستگي پيرسون نشان داد كه بين سن و عملكرد جسماني (r = 0.439; p = 0.022)، مصرف سيگار و مشكلات خواب (r = 0.528 ; p = 0.006) و تحصيلات و محدوديت ايفاي نقش مشكلات هيجاني (r = 0.382 ; p = 0.049) رابطه معني‌دار مستقيمي وجود دارد، همچنين بين سن و محدوديت ايفاي نقش جسماني (r = - 0.501 ; p = 0.008) رابطه معني‌داري معكوسي وجود داشت. بين نوبت‌كاري و رضايت از زندگي فردي (p 0.045)، زندگي اجتماعي (p 0.038)، زندگي خانوادگي (p 0.023) و عدم رضايت خانواده نوبت‌كاران رابطه معنادار معكوسي وجود داشت. نتيجه‌گيري: نوبت‌كاري تأثيرات نامطلوبي بر رضايت خانواده‌ها، ريتم‌هاي سيركادين، عملكرد گوارشي و سلامت روان دارد. پيشنهاد مي‌شود مديران كاري دقت بيشتري را در رابطه با ساعات كاري، شيفت كاري، زمان‌هاي استراحت شاغلين داشته باشند.