بهبود روند اسپرماتوژنز و قدرت باروري موش‌هاي تحت تابش پرتو يونيزان با استفاده از اسيد كلروژنيك

مقدمه: اين پژوهش به منظور ارزيابي تأثير كلروژنيك اسيد (Chlorogenic acid) CGA بر روند اسپرماتوژنز در موش‌هاي تحت تابش پرتوي X انجام شد.روش‌ها: در اين مطالعه‌ي تجربي، تعداد 45 سر موش سوري نر به 3 گروه: گروه 1 (نرمال‌سالين)، گروه 2 (دريافت‌كننده‌ي تابش + نرمال‌سالين) و گروه 3 (‌ تابش + كلروژنيك اسيد با دوزهاي 5، 10، 20، 40 و 80 ميلي‌گرم/كيلوگرم) تقسيم شدند. سپس هيستومورفومتري بافت بيضه، شمارش سلول‌هاي موجود در مراحل مختلف تكويني، ميزان زنده ماندن اسپرم‌ها و در نهايت ظرفيت توليد مثلي موش‌هاي آزمايشي از گروه‌هاي مختلف، در روز 35 پس از تابش مورد بررسي گرفت. داده‌ها توسط آزمون‌هاي آماري آناليز واريانس يك طرفه و تعقيبي Tukey تحليل شد.يافته‌ها: نتايج نشان داد وزن بيضه، ضخامت لايه‌‌ي ژرمينال و قطر لوله‌هاي اسپرم‌ساز در گروه IR با گروه شم و (40 ميلي‌گرم/كيلوگرم) IR + CGA تفاوت معني‌داري دارد. همچنين، تعداد سلول‌هاي اسپرماتوگوني، اسپرماتوسيت اوليه، اسپرماتيد و لايديگ در گروه IR نسبت به گروه‌هاي شم و (40 ميلي‌گرم/كيلوگرم) IR+CGA اختلاف معني‌دار داشت. علاوه بر اين در گروه IR كاهش معني‌داري در ميزان زنده‌ماني اسپرم و ميزان باروري نسبت به گروه شم مشاهده شد. اين تغييرات در گروه (40 ميلي‌گرم/كيلوگرم) IR+CGA به طور معني‌داري تعديل شده بود و مطالعات بافت‌شناسي هيچ گونه تخريب بافتي را نشان نداد. در عين حال تعداد سلول‌هاي رده‌ي زايا، ميزان زنده‌ماني اسپرم و ميزان باروري تفاوت معني‌داري با گروه شاهد نداشت.نتيجه‌گيري: مطالعه‌ي حاضر نشان داد كه CGA با بهبود تغييرات هيستوپاتولوژيك در بيضه مي‌تواند در برابر اثرات مضر قرار گرفتن در معرض پرتوي X مفيد باشد.