اثربخشي درمان مبتني بر تنظيم شناختي - رفتاري هيجان بر تنظيم هيجان و نشانه‌هاي اختلال نافرماني مقابله‌اي در نوجوانان

مقدمه: اختلال نافرماني مقابله‌اي از رايج‌ترين دلايل ارجاع درروان‌پزشكي كودك و نوجوان است. يك اشكال شديد در تنظيم هيجان در اين اختلال وجود دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسي اثربخشي درمان مبتني بر تنظيم شناختي - رفتاري هيجان بر نشانه‌هاي اختلال و تنظيم هيجان در نوجوانان با اختلال نافرماني مقابله‌اي انجام شد.روش: طرح پژوهش، تجربي تك‌موردي از نوع خط پايه چندگانه بود. از بين دختران مراجعه ‌كننده به مراكز روانشناسي شهر شيراز در سال تحصيلي 1400-1399، سه دختر نوجوان با اختلال نافرماني مقابله‌اي از طريق مصاحبه باليني ساختاريافته و نمره برش در پرسشنامه اختلال نافرماني مقابله‌اي گزارش والد، و با لحاظ ملاك‌هاي ورود و خروج، به روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب شدند. مصاحبه تشخيصي انجام شد و پرسشنامه‌هاي اختلال نافرماني مقابله‌اي و تنظيم هيجان به عنوان ابزارهاي ارزشيابي در مراحل پيش‌آزمون، درمان و پيگيري به كار گرفته شد. درمان مبتني بر تنظيم شناختي - رفتاري هيجان به مدت 10 جلسه 90 دقيقه‌اي فردي روي اين سه نفر اجرا شد. براي تحليل داده‌ها از نرم‌افزار اكسل 16 استفاده‌شد.يافته‌ ها: رسم نمودار، فرمول درصد بهبودي، شاخص تغيير پايا و درصد غيرهم پوشي داده‌ها نشان داد تأثير درمان مبتني بر تنظيم شناختي - رفتاري هيجان بر شدت علائم اختلال و مؤلفه فرونشاني در افراد با اختلال نافرماني مقابله‌اي معني‌دار است اما درمان بر مؤلفه بازارزيابي تأثير معني‌دار نداشته است.نتيجه ‌گيري: درمان مبتني بر تنظيم شناختي - رفتاري هيجان مي‌تواند باعث كاهش علائم اختلال نافرماني مقابله‌اي و كاهش فرونشاني شود. بر اين اساس مي‌توان از اين درمان براي بهبود اختلال نافرماني مقابله‌اي و نظم‌ جويي بهتر هيجان استفاده كرد.