واكاوي پيامدهاي كالبدي-محيطي ناشي از افزايش بلندمرتبه‌سازي در كلان‌شهرهاي ايران (مطالعه موردي: كلان‌شهر تبريز)

افزايش سريع جمعيت و كمبود زمين مناسب براي توسعه و از طرف ديگر روشن نبودن سياست‌هاي توسعه‌ي شهري در ابعاد كلان و محلي، باعث گرديده كه راه‌حل‌هاي موقتي و موضعي همچون ايجاد ساختمان‌هاي بلندمرتبه مطرح شود. اين ساختمان‌ها با وجود افزايش سرانه‌ي زمين شهري، باعث ايجاد اثرات منفي در ابعاد مختلف به دليل عدم طراحي و برنامه‌ريزي مناسب گرديده‌اند. با توجه به اهميت موضوع، هدف از پژوهش حاضر بررسي پيامدهاي كالبدي-محيطي ناشي از افزايش بلندمرتبه‌سازي در كلان‌شهر تبريز و ارائه‌ي پيشنهادهايي در راستاي احداث ساختمان‌هاي آينده مي‌باشد. روش تحقيق در پژوهش حاضر آميخته (تركيبي از روش‌هاي كمي-كيفي) با هدف كاربردي و ماهيت توصيفي-تحليلي مي‌باشد كه در راستاي تجزيه و تحليل اطلاعات از مدل‌سازي معادلات ساختاري در نرم‌افزار Amos استفاده شده است. جامعه‌ي آماري تحقيق شامل شهروندان منطقه 1، 2 و 5 تبريز و به عبارتي ساكنان پيرامون برج‌هاي آفتاب در وليعصر (منطقه 1)، برج‌هاي آسمان در ائل‌گلي (منطقه 2) و برج‌هاي مهر در شهرك رشديه (منطقه 5) مي‌باشد كه در راستاي تعيين حجم نمونه از روش كوكران استفاده شده و حجم نمونه 384 نفر تعيين گرديده است. يافته‌هاي تحقيق نشان مي‌دهد كه مهمترين پيامدهاي كالبدي-محيطي ناشي از بلندمرتبه‌سازي در كلان‌شهر تبريز مربوط به مؤلفه‌هاي آلودگي هوا، عملكردها و كاربري‌هاي پيرامون و اثرات بصري مي‌باشد. همچنين در بين مؤلفه‌هاي فرعي مهمترين پيامدها مربوط به كاهش ظرفيت‌پذيري شبكه‌ي معابر، افزايش آلودگي هوا، تحميل فشار و بار اضافي به تأسيسات و خدمات شهري و گسيختگي بصري بوده كه به ترتيب ارزش مدل ساختاري براي آنها 0/91، 0/85، 0/77 و 0/71 مي‌باشد.