خوانشِ نوين از نظامِ اخلاقيِ فارابي بر اساس عقل خودبنياد

فاقد عنوان لاتين

هدف مقاله‌ي حاضر ارائه‌ي يك خوانش نوين از نظام اخلاقي فارابي براساس خِرد خودبنياد است. روش مقاله توصيف، تحليل و تأويل افكار فارابي در پرتو نوشتار اوست. مسأله‌ي اصلي ِ‌مقاله ضرورت خوانش مجدّد، تصحيح اعوجاج در فهم نظام اخلاقيِ‌فارابي و نهايتاً پاسخ به بحران اخلاقي معاصر است. نتايج مقاله اين است كه نظام اخلاقيِ فارابي براساس عقل خودبنياد پا مي‌گيرد، چرا كه او از ابتدا سعادت را مشروط به منطق و برهان مي‌كند كه عرصه‌ي خودبنيادي عقل است‌. مراد از اخلاق تنها هنجارهاي رفتاري معيّن نيست، بلكه همه‌ي ارزش‌ها و قلمروهاي حيات مدني را دربر مي‌گيرد، و بدين جهت، اخلاق نزد معلّم ثاني چونان فرهنگ انديشيده شده است. از سوي ديگر، اخلاق در نگاه او در بستر و مناسبات تاريخي شكل مي‌گيرد و تطوّر مي‌يابد؛ لذا حيث تأسيس‌گرانه و نقّادانه پيدا مي‌كند. بدين سبب، اخلاق ذاتاً مشروط به آزادي و عقل مي‌شود. در پرتو اين نتايج مي‌‌توان گفت بحران اخلاقيِ معاصر از فقدان خِردِ اخلاقيِ‌ نقّاد و غير آزاد سرچشمه مي‌گيرد.

فاقد چكيده لاتين