كاربرد قواعد فقهي در تحقق روابط اجتماعي مسالمت آميز

دين اسلام نه تنها مخالف جنگ و طرفدار صلح است؛ بلكه براي ارتباطات اجتماعي اهميتي والا قائل است. فقه، قانون زندگي است و وظيفه تنظيم روابط انسان‌ها براساس شريعت را برعهده دارد؛ لذا به مسائل جزئي زندگي بشر نيز پرداخته است. توجه اسلام به كرامت انساني، رعايت حقوق ديگران، گفتگو و احترام متقابل، عدالت و هشدار به عدم توهين و عدم خروج از مدار حق حتي در تعامل با كافراني كه زندگي مسالمت‌آميزي با مسلمين دارند، نهي از مجادله حتي با اهل كتاب، حل مسالمت‌آميز اختلافات و پرهيز از بلندكردن نداهاي تفرقه‌افكن، تعامل، تاكيد بر صداقت و ... بيانگر توجه به روابط اجتماعي و نشان‌دهنده ظرفيت‌هاي بالاي آموزه‌هاي مترقي اجتماعي اسلام در تحقق روابط اجتماعي مسالمت‌آميز است. قواعدي چون صحت، عدالت، انصاف، تقيه، صلح، لا ضرر و احترام مال از جمله قواعد كاربردي در روابط اجتماعي است. رعايت برخي بايدها و نبايدها در روابط يك مسلمان با ديگران، امري است كه هميشه مورد توجه تاريخ‌نگاران بزرگ مسلمان و غيرمسلمان بوده و عامل تفوق و عالم‌گير شدن اسلام و هماهنگي و قابليت تطبيق و تعميم احكام و دستورات آن با مقتضيات زمان و مكان خواهد بود. اين معيار اصلي و عام در آموزه‌هاي اسلام و كلام پيشوايان دين، كه «هر چه براي خود مي‌پسندي براي ديگران بپسند و آنچه براي خود نمي‌پسندي براي ديگران مپسند»، نقطه آغاز ارتباطات اجتماعي مسالمت‌آميز است. پژوهش حاضر با روش توصيفي-تحليلي انجام شده است.