تأثير آموزش شفقت به خود برحرمت خود‌‌‌ و تنيدگي ادراك‌شده مادران كودكان با اختلال نارسايي توجه/ فزون‌كنشي

زمينه و هدف: اختلال نارسايي توجه/ فزون‌كنشي يكي از رايج‌ترين اختلال‌هاي دوره كودكي با ميزان شيوع نسبتاً بالا است كه مي‌تواند مشكلات فراواني به علت رفتارهاي تكانشي، فزون‌كنشي، و نارسايي توجه براي فرد مبتلا، همسالان، معلمان، و والدين در زمينه‌هاي مختلف آموزشي‌‌، اجتماعي، و خانوادگي ايجاد كند. اين پژوهش با هدف تعيين اثربخشي آموزش شفقت به خود بر حرمت خود و تنيدگي ادراك‌شده مادران كودكان با اختلال نارسايي توجه/ فزون‌كنشي انجام شد. روش: در اين پژوهش از روش شبه‌تجربي با طرح پيش‌آزمون_پس‌آزمون با گروه گواه استفاده شده و جامعه آماري آن شامل مادران كودكان 5 تا 11 سال با اختلال نارسايي توجه/ فزون‌كنشي شهر رشت در سال 1400-1399 بود. نمونه‌ مورد مطالعه نيز شامل 28 مادر از جامعه آماري مذكور بود كه به روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب، و در دو گروه آزمايش و گواه به شيوه تصادفي جايدهي شدند. گروه آزمايش به مدت 8 جلسه هفتگي در دوره آموزشي شفقت به صورت گروهي شركت داده شدند، ولي گروه گواه در اين مدت هيچ مداخله‌اي را دريافت نكردند و فقط جلساتي جهت پاسخدهي به برخي سوالات نامرتبط با حوزه شفقت‌ورزي براي آنها برگزار شد. هر دو گروه در دو مرحله پيش‌آزمون و پس‌آزمون با پرسشنامه حرمت خود سورنسن (2006) و پرسشنامه تنيدگي ادراك‌شده كوهن و همكاران (1983) ارزيابي شدند. تحليل داده‌ها نيز با آزمون t مستقل با نمرات افتراقي نرم‌افزار SPSS26 تحليل شد. يافته‌ها: نتايج مداخله آموزش شفقت در مرحله پس‌آزمون حاكي از آن بود كه به طور معناداري نمرات حرمت خود گروه آزمايش، افزايش (t=-11.571, P 0.001) و نمرات تنيدگي ادراك‌شده، كاهش ( t=-9.642, P 0.001) يافته است. نتيجه‌گيري: نتايج نشان داد كه آموزش شفقت‌ با تأكيد بر مؤفه‌هايي همچون مهرباني با خود در زمان تنش و سختي‌ها، اشتراكات انساني، ذهن‌آگاهي و حضور در لحظه، و همچنين با قرارگيري در گروه همنوعان خود باعث بهبود سطوح حرمت خود و كاهش تنيدگي ادراك‌شده مادران كودكان با اختلال نارسايي توجه/ فزون‌كنشي شده است. بنابراين مي‌تواند به عنوان يكي از محورهاي آموزش والدين، توسط متخصصان حوزه‌هاي مختلف اجرا شود.