تبيين نقش و جايگاه علمي عايشه بنت ابوبكر در حوزه علوم قرآن و حديث براساس روايات و منابع تاريخي

No English title

با ظهور اسلام و آمدن رسول خدا (ص)، انقلاب فرهنگي و علمي در جامعه ي آن زمان رخ داد و در سايه ي اين تحولات علوم مختلفي به وجود آمد، علومي كه به دين و قرآن مرتبط بود، يكي از اين علوم، علم حديث بود كه به شرح و تبيين آيات قرآن مي پرداخت. شخصيت هاي زيادي به ويژه صحابه ي رسول خدا (ص) در نقل و رواج احاديث و سنت نبوي بيش از ديگران اثرگذار بودند كه از ميان اين شخصيت ها و چهره هاي تاريخي، عايشه، همسر پيامبر اكرم (ص) و نيز صحابه ي ايشان، نقش بسزايي را ايفا كرد، به طوري كه وي نه تنها در زمان حيات آن حضرت، حضوري چشمگير داشته، بلكه بعد از رحلت آن بزرگوار نيز از چهره هاي فعال و در زمينه هاي مختلف سياسي و كلامي و حديثي و علمي از سرشناسان بوده است. پژوهش حاضر به شيوه توصيفي-تحليلي و با اتكا به منابع كتابخانه اي-اسنادي و با بهره گيري از روايات و منابع تاريخي بر آن است تا به نقش و تأثيراتي را كه عايشه در علوم قرآن و حديث داشته است، بپردازد. يافته هاي پژوهش حاكي از آن است كه عايشه بنت ابوبكر علاوه بر جايگاه اجتماعي و سياسي اي كه در عصر خود داشت، در حوزه ي دانش هاي متنوعي كه به قرآن مربوط مي شود نيز در قياس با ديگر بانوان صدر اسلام حضوري قابل توجه دارد. وي روايات بسياري از رسول اكرم (ص) نقل كرده و در شمار مكثرين حديث قرار گرفته است؛ چنانكه در روايات متعدد آمده است بعد از رحلت پيامبر (ص) ايشان مرجع علمي مرد و زن و پير و جوان و عالم و عموم شد، به طوري كه اگر ديگران در مورد مسائل با مشكلي روبرو مي شدند به وي مراجعه مي كردند و علم مربوط به آن را نزد ايشان مي يافتند.

No English abstract