تأملي در سير تاريخي مكتب فكري «يين‌يانگ»

نظريه «يين» و «يانگ» از بنيادي‌ترين ايده‌هاي فلسفي در تاريخ تفكر چين باستان است كه به‌منظور تبيين و توجيه محيط كيهاني و موقعيت‌هاي انساني، ابداع شده است. اين نظريه بي‌گمان طبيعت و انسان را ماهيتاً متجانس لحاظ مي‌كند و قوانين حاكم بر طبيعت را ساري در انسان مي‌داند. مقاله پيش‌‌رو با اتخاذ رهيافت تاريخي و تحليلي، در پي طرح اين ادعاست كه نوآوري مكتب «يين‌يانگ» تنها در حد گردآوري اوليه و انتظام متعاقب باورهاي باستاني چين بوده و آموزه‌هاي آن همواره در لايه‌هاي پنهاني فرهنگ چيني از قبل وجود داشته است. يافته‌هاي اين پژوهش حكايت از اين دارند كه جان‌باوري، قول به همساني انسان و جهان، فرض حضور نيروهاي مذكر و مونث در تمام شئون حيات، و نيز رواج علوم و فنون غريبه به‌واسطه طبقه فانگ‌شيه از مهم‌ترين زمينه‌هاي اعتقادي ظهور مكتب يين‌يانگ است و اينكه كساني مثل تسوين و تونگ‌چونگ‌شو نه مبدع، بلكه در اصل تنها مدوِنان و مروجان نظريات سنتي چين باستان در قالب يك نظام فكري بوده‌اند.