بازخواني چالش‏هاي نظري و عملي قاعده نفي سبيل

مفاد آيه 141 سوره نساء مبناي قاعده نفي سبيل است. فقها مفاد خبري اين آيه را حمل بر انشاء كرده، براساس آن حكم كردند كه هر اقدامي كه موجب تسلط كافران بر مؤمنان شود، ممنوع است. فارغ از اين قاعده، اين مفهوم كه نبايد عملكرد مسلمانان به‏گونه‏اي باشد كه كافران بر آن‌ها مسلط شده و عزّتشان را مخدوش كند، مورد قبول مسلمان است. با اين‏ وجود، اين قاعده هم در مقام استنباط و هم در مقام اجرا با چالش‏هايي روبرو است. اختلاف در شأن نزول اين آيه، اختلاف در مفهوم‏شناسي «نفي سبيل» و حوزه‏ شمول آن، دو چالش نظري مهم در ارتباط با اين قاعده هستند.