تبيين الزامات بين المللي مؤثر بر تدوين قانون ملي فضايي

زمينه و هدف: بر اساس قواعد حقوق بين‌الملل فضايي، دولت‌ها در قبال تمامي فعاليت‌هاي فضايي انجام‌گرفته در قلمرو خود، مسئوليت بين‌المللي دارند. گسترش فعاليت فزاينده بازيگران خصوصي و نهادهاي غيردولتي در اكتشاف و استفاده از فضا و لزوم صدور مجوز و نظارت مستمر بر فعاليت‌هاي فضايي توسط دولت، اين پرسش­ها را مطرح مي­سازد كه چه تعهدات بين‌المللي دولتها را بسوي تدوين قوانين ملي فضايي سوق مي‌دهد؟ الزامات و بايسته­هايي معاهدات فضايي براي وضع قانون ملي كشورها كدامند؟ كشورهاي پيشرو در عرصه فضايي براي تنظيم چارچوب قوانين فضايي خود از چه الگويي پيروي كرده‌اند؟روش: پژوهش حاضر از نظر هدف، كاربردي و به لحاظ گردآوري اطلاعات به روش اسنادي و از طريق مطالعه قوانين و منابع معتبر انجام‌شده و اطلاعات به‌دست‌آمده به صورت توصيفي- تحليلي مورد تجزيه وتحليل قرار گرفته است.يافته‌ها و نتايج: بررسي تطبيقي قوانين ملي 28 كشور پيشرو در عرصه فضايي گواه اين امر است كه تمامي آنها يك سري سرفصل­هاي قانوني مشابه استفاده كرده­اند. با اين وجود، هر كشور در تدوين قانوني ملي­اش، نيازهاي ملي و ملاحظات امنيتي و مقتضيات بومي خود را مدنظر داشته و گستره قانون ملي­اش بستگي تام به دامنه فعاليت‌هاي فضايي ملي و سطح مشاركت نهادهاي غيردولتي و سياستهاي فضايي آن كشور دارد.الزامات بين‌المللي ضرورت تدوين قانون‌گذاري ملي فضايي از اين موارد ناشي مي‌گردد كه دولت‌ها در راستاي بهره­برداري و استفاده از فضا، بايستي ضمن توجه و ايفاي تعهدات بين­المللي خود ناشي از معاهدات فضايي و ساير اسناد حقوقي مرتبط، مكانيزم­هايي را براي صدور مجوزها و نظارت بر فعاليت‌هاي فضايي نهادهاي دولتي، غيردولتي و بخش خصوصي در نظام حقوقي داخلي خود پيش­بيني كنند و مسئوليت ناشي از اعمال آنها را بپذيرند.