هزينه‌هاي عمومي آموزش متوسطه و نرخ ثبت‌نام مدارس: رويكرد ميانگين گروهي تجميع‌شدۀ پانلي

سيستم آموزشي در برخي كشورهاي درحال‌توسعه، ازجمله ايران، گران، ناكارآمد و ضعيف است كه سطح موفقيت سيستم آموزشي آنها را تضعيف مي‌كند. ازاين‌رو، اين مطالعه، با هدف بررسي رابطه بين هزينه‌هاي آموزش متوسطه و حضور در مدرسه در استان‌هاي ايران، طي سال‌هاي 1385 تا 1398 انجام شده ‌است. برآوردهاي بلندمدت، با استفاده از آزمون ميانگين گروهي تجميع‌شدۀ پانلي (Panel PMG)، نشان مي‌دهد كه هزينه‌هاي عمومي آموزش متوسطه، درآمد خانوار، شهرنشيني، هزينه‌هاي عمومي سلامت و نسبت دانش‌آموز به معلم، در توضيح تغييرات حضور در مدرسه از نظر آماري، معنادار هستند. ضريب متغيّر اصلي پژوهش، يعني مخارج عمومي آموزش داراي علامت مثبت، معني‌دار و ناچيز است كه سبب كاهش كيفيت خدمات آموزشي ارائه شده در مدارس، و درنتيجه كاهش نتايج آموزشي خواهد شد. به‌طوركلي، نتايج نشان داد كه وضعيت سهم وزارتخانۀ آموزش‌وپرورش از بودجۀ عمومي دولت، و توليد ناخالص داخلي، رضايت‌بخش نيست و با اين وضعيت، دستيابي به عدالت آموزشي، امكان‌پذير نخواهد بود. هدف‌گذاري آموزش متوسطه با تخصيص بيشتر بودجۀ آموزش‌وپرورش، درصورتي مهم است كه كشور دسترسي به آموزش متوسطه را گسترش دهد؛ ميزان ترك تحصيل و تكرار پايه را كاهش، و نرخ ثبت‌نام را افزايش دهد. علاوه‌براين، مسئولان مدرسه بايد از مهارت‌هاي مالي و اداري لازم، براي دريافت، توزيع و استفادۀ بهينه وجوه، برخوردار باشند.