ترديد حرفه‌اي و ارزيابي حسابرسان از خطر تحريف با اهميت با تاكيد بر نظريه شناخت اجتماعي

ارزيابي خطر تحريف، يكي از اقدامات حسابرسان براي كسب اطمينان معقول از نبود تحريف صورت هاي مالي است. اين ارزيابي، نيازمند تبعيت از معيارهاي ترديد حرفه اي است.  ترديد حرفه اي، نگرشي است كه هميشه همه چيز را مورد سوال قرار مي دهد و به طور انتقادي شواهد حسابرسي را مورد ارزيابي قرار مي دهد. هدف پژوهش حاضر بررسي اثر ترديد حرفه اي بر ارزيابي خطر تحريف با اهميت است. قلمرو زماني پژوهش سال 1399، نمونه انتخابي بر مبناي فرمول كوكران تعداد 384 نفر و جامعه آماري اين پژوهش، حسابرسان شاغل در موسسات دولتي و خصوصي است. داده هاي جمع آوري شده از طريق پرسشنامه و سناريو، با بكارگيري روش معادلات ساختاري مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. نتايج پژوهش نشان مي دهد كه ترديد حرفه اي بر ارزيابي خطر تحريف با اهميت تاثير مثبت دارد. همچنين فشار بودجه زماني بر رابطه بين ترديد حرفه اي و ارزيابي خطر تحريف، تاثير منفي و اثر تجربه (متغير فردي) بر رابطه بين ترديد حرفه اي و ارزيابي خطر تحريف با اهميت رد شد. حسابرسان براي تشخيص موارد تقلب و تحريف، ملزم به اعمال حد معقولي از ترديد حرفه اي هستند؛ زيرا وقتي حسابرس داراي سطح پاييني از ترديد حرفه اي باشد، تمايل دارد علائم تقلب و تحريف را ناديده بگيرد. احتمال كشف موارد تحريف براي حسابرسان با سطح ترديد حرفه اي بالاتر بيشتر است، چراكه آنها به راحتي شواهد را نپذيرفته و چه از جنبه كمي و چه از نظر كيفي بطور دقيق تري به بررسي شواهد و اطلاعات حسابداري مي پردازند.