بررسي تاريخي تعبير « ان هذا اخي و وصيي و خليفتي» در گزارش هاي «دعوت »

No English title

مسئله دعوت و جزئيات مرتبط با آن در منابع متقدم ثبت شده است و با وجود تفاوت‌هاي الفاظ، در بيان اصل ماجرا و كيفيت آن مشابهت‌هاي بسيار وجود دارد. نكته مهم در بيان و تبيين اين ماجرا، تصريح به خلافت امام علي (ع) است. حذف و اضافاتي در منابع متقدم و متأخر و در آثار و تحليل‌هاي مستشرقان ديده مي‌شود كه با توجه به انگيزه‌هاي سياسي و يا اعتقادي صورت گرفته است. در پژوهش حاضر با تمركز بر گزارش‌هاي موجود در آثار تاريخ‌‌نگاران متقدم مانند ابن هشام ، ابن سعد، طبري و ابن اثير و ابن كثير تصويري از ماجراي مرحله دوم دعوت، مشهور به انذار العشيره ارائه مي‌شود تا با مقايسه آثار تحريف‌‌گر متقدمين و متأخرين، نقص در روايتگري تاريخي و عدم حفظ امانت مشهود و مشخص شود. براساس دستاورد پژوهش حاضر در دو منبع تاريخ طبري و الكامل في التاريخ ابن اثير، پيامبر (ص) در پايان دعوت از خويشان خود، امام علي (ع) را با تعبير «ان هذا اخي و وصيي و خليفتي» خليفه پس از خويش اعلام كرد. اين درحالي است كه طبري در تفسيرش و ابن كثير در كتاب تاريخي و تفسيرش با تعبير «ان يكون اخي و كذاو كذا» اين حقيقت تاريخي تحريف كرده‌‌اند. در چاپ اول كتاب حيات محمد (ص) نگاشته محمد حسين هيكل، تعبير خليفتي آورده شده، اما در چاپ دوم حذف شده است. به‌‌طور قطع، تغيير نقل‌‌قول‌‌ها و حذف نكته مهم تاريخي به‌‌سبب تمايلات فرقه‌‌اي و مذهبي از ارزش كار علمي مي‌‌كاهد.

No English abstract