تبيين و ارزيابي مؤلفه‌هاي كيفي فضاهاي عمومي به صورت كمّي با استفاده از روش چيدمان فضا (مطالعۀ موردي: باغ فردوس تهران)

بيان مسئله: محققين حوزه شهري جهت افزايش راندمان عملكرد اجتماعي فضاي عمومي مؤلفه‌هاي فراواني را در مدل‌هاي مفهومي گوناگون برشمرده‌اند. به‌نظرمي‌رسد مي‌توان اين ويژگي‌هاي كيفي را جهت همگرايي مفاهيم در ذيل خصوصيات شكلي فضا در دسته‌بندي كلان‌تري قرارداده و آن‌ها را به‌صورت كمّي مورد سنجش و ارزيابي قرار داد. هدف پژوهش: بين عوامل كيفي كه در توانايي و قابليت يك فضا براي شكل‌دهي به زندگي عمومي شهري تأثيرگذار هستند روابط علت و معلولي برقرار است. اين عوامل از طريق روش‌هاي كمي و كيفي قابل ارزيابي هستند. اين پژوهش سعي دارد تا بتواند از طريق تلفيق روش‌هاي فوق، فاكتورهاي لازم جهت افزايش كيفيت فضا را در دسته‌بندي جامع‌تري قرارداده و به ارزيابي آن‌ها بپردازد. روش تحقيق: پژوهش حاضر از نظر نوع هدف كاربردي و از نظر شيوه مطالعه برحسب روش و ماهيت توصيفي-تحليلي است. ابتدا متغيرهاي كيفي مؤثر در ساخت و شكل‌گيري فضاي عمومي با مرور در ادبيات موضوع شناسايي و دسته‌بندي شدند. عامل دسترسي‌پذيري به‌عنوان عامل مشترك كه تمامي نظريه‌پردازان به آن تأكيد داشته‌اند، به‌عنوان مبناي استفاده از روش چيدمان فضا قرار گرفت. روش چيدمان فضا ارزيابي كمي ويژگي‌هاي كيفي فضا را در سطح كلان ارزيابي كرد. سپس نتايج حاصله با استفاده از استدلال منطقي مورد بحث قرار گرفتند. نتيجه‌گيري: يافته‌هاي پژوهش نشان داد مي‌توان تحليل كيفيات فضايي را در يك پروسه دومرحله‌اي تعريف كرد. ابتدا در ارزيابي اوليه فضاي عمومي از طريق نقشه‌هاي خطي برمبناي ميزان دسترسي‌پذيري و قابليت تحرك، كه اساس، پايه و مبناي ساير كيفيات فضايي را تشكيل مي‌دهد، در سطح كلان مورد تحليل اوليه قرار مي‌گيرد. در مرحله دوم جهت سنجش اين‌كه در واقعيت فضا به چه صورت توسط كاربران تجربه مي‌شود، با استناد به تكنيك‌هاي تحليلي از قبيل پرسش‌نامه، نقشه‌برداري، نظرسنجي و غيره، در مقياس خرد به بررسي در خود سايت پرداخته شود.