كاربرد مدل‌هاي زمين آماري و فركتالي سرعت-حجم به‌منظور تعيين سرعت‌هاي لايه‌اي و فشارهاي سازندي در يكي از ميادين جنوب غرب ايران

در روش‌هاي لرزه‌اي، تخمين فشارهاي سازندي با تبديل سرعت لرزه‌اي به فشار منفذي و همسان‌سازي آن با نگار سرعت و كاليبراسيون نتايج با فشار مؤثر حاصل از آزمايش چاه به‌دست مي‌آيد. اين مطالعه در زمينه مطالعات سرعت در يكي از ميادين دشت آبادان واقع در جنوب غربي ايران است كه سازندهاي هدف عموماً كربناته بوده و به‌جز سازند كژدمي فاقد ميان لايه‌هاي شيل هستند. اين مقاله براساس داده‌هاي 23 حلقه چاه و تعبير و تفسير داده‌هاي لرزه‌اي صورت پذيرفته و مدل‌هاي سرعت فشاري و برشي از مدل‌هاي زمين آماري تركيبي، تعيين شده و با مدل‌هاي فركتالي ناشي از روش مقدار-حجم به‌خصوص مدل سرعت-حجم مورد مقايسه قرار گرفته‌اند. براساس داده‌هاي VSP، حداكثر سرعت لايه‌اي در محدوده m/s 2900–2760 در سمت شمال شرق مربوط به سازند گوتنيا است. جهت مطالعات فشار شكست سازند نيز مدل‌سازي مكعب سرعت برشي با استفاده از مغزه‌هاي چاه اكتشافي و نگار سرعت برشي انجام شده كه مكعب نهايي با ضريب همبستگي 0.95 براي داده‌هاي نگار سرعت برشي حاصل از داده‌هاي تخلخل، ليتولوژي و داده‌هاي اصلي سرعت برشي DSI تعيين شد. مقادير نهايي مقاومت صوتي وارون‌سازي شده در اعماق بيشتر ميدان اكثراً در محدوده (m/s)*(g/cm3) 15-8 هزار است كه در محدوده سازند‌هاي آهكي مي‌تواند قرار گيرد. براساس محاسبه ماتريس لوگرشيو حاصل از مدل فركتالي مقدار-حجم، بيشترين ميزان تطبيق نهايي در بازه‌هاي سنگ‌آهك غالب به‌ميزان 0.74 محاسبه شده است. اين نشان از تطابق بالاي مدل مكعب سرعت فشاري با استفاده از تركيب شبيه‌سازي گوسي متوالي توأم با كوكريجينگ و مقاومت صوتي حاصل از وارون‌سازي و نيز مدل‌سازي فركتالي سرعت-حجم است. همچنين براساس واريوگرام‌هاي مدل نهايي مكعب سرعت فشاري، ميزان سقف واريوگرام و ناهمسان‌گردي در جهت عمودي به‌ترتيب 0.34 و m 96 و در جهت‌هاي افقي اصلي و فرعي به‌ترتيب 0.96 و m 11850 است.